Donald Trump’ın ABD Yüksek Mahkemesi’nin önceki gümrük vergisi politikasını yasa dışı bulmasının ardından yüzde 15’lik yeni ve küresel bir gümrük vergisi açıklaması, haftanın ilk işlem gününde piyasalarda sert dalgalanmaya yol açtı. 1974 Ticaret Yasası’na dayandırılan ve 150 güne kadar ithalat kısıtlamasına imkan tanıyan yeni düzenleme, küresel ticaret belirsizliğini yeniden artırdı.
Kararın ardından yatırımcıların ilk refleksi güvenli limanlara yönelmek oldu. Altın fiyatı yüzde 1,5 yükselerek ons başına 5.175 dolara çıktı ve üç haftanın zirvesini gördü. Spot gümüş ise yüzde 3’ün üzerinde prim yaparak 87 dolar seviyesini buldu. Analistler, artan ticaret gerilimi ve İran’a bağlı olarak Ortadoğu kaynaklı jeopolitik risklerin altındaki yükselişi desteklediğini belirtiyor. Kısa vadede 5.400 dolar seviyesi kritik eşik olarak izleniyor. Bazı kurumlar altın için iyimserliğini artırdı. BMO’ya göre jeopolitik risklerin artması “boğa senaryosunu” güçlendirdi. Buna karşın gümüşte spekülatif hareketler sonrası daha temkinli bir duruş öneriliyor.
‘ABD’yi sat’ eğilimi doları zayıflattı
Dolar, para birimlerinden oluşan sepete karşı yüzde 0,3 geriledi. Asya işlemlerinde doların zayıflaması, bakır ve gümüş gibi emtiaları da yukarı taşıdı. Piyasalarda yeniden “ABD’den çıkış” eğiliminin konuşulması dikkat çekti.
Uzmanlar, yeni vergi oranının önceki döneme göre daha düşük olmasının dolar üzerindeki baskıyı sınırlayabileceğini, ancak belirsizliğin artmasının kısa vadede dalgalanmayı yükselteceğini vurguluyor. Morgan Stanley ekonomistleri bir raporda, yüzde 15’lik yeni ana gümrük vergisi oranının, Asya mallarına uygulanan ortalama ağırlıklı vergiyi yüzde 20’den yüzde 17’ye, Çin’e uygulanan vergiyi ise yüzde 32’den yüzde 24’e düşüreceğini belirtti.
Borsalarda temkinli düşüş
Hisse senedi piyasaları haftaya temkinli başladı. ABD vadeli endeksleri satış baskısı altında kaldı; S&P 500 vadeli kontratları yüzde 0,5, Nasdaq 100 vadeli işlemleri yüzde 0,7 geriledi. 10 yıllık ABD tahvil getirileri yüzde 4,07’ye düşerken, fiyatlarla ters korelasyon gösteren tahvillere sınırlı da olsa alım geldi.
Avrupa’da Stoxx Europe 600 haftanın ilk yarısında yüzde 0,3 civarında gerilerken, teknoloji hisseleri satışlara öncülük etti. Bankacılık sektörü görece daha dirençli bir performans sergiledi. Almanya’da 10 yıllık tahvil getirileri yüzde 2,74’e gerilerken, yatırımcıların koruma amaçlı pozisyon aldığı görüldü. Avrupa tarafında ana soru, ABD’nin tarifeleri hangi kapsamda ve ne kadar süreyle uygulayacağı. Belirsizlik sürdükçe ihracatçı şirketler üzerindeki baskının devam edebileceği değerlendiriliyor. Uzmanlara göre ticaret politikalarına dair netlik sağlanmadan Avrupa piyasalarında kalıcı bir toparlanma zor görünüyor.