ABD Başkanı Donald Trump’ın Gazze barış planı kapsamında oluşturulacak Yürütme Kurulu’nun bazı üyeleri İsrail’de rahatsızlık yarattı.
Açıklanan kurulda Türk Dışişleri Bakanı Hakan Fidan da yer alıyordu.
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun ofisinden kurulun “İsrail ile koordine edilmeden” oluşturulduğu ve bunun “İsrail politikasına aykırı olduğu” açıklaması yapıldı.
İsrail kabinesindeki aşırı sağcı Ulusal Güvenlik Bakanı İtamar Ben-Gvir de X hesabından yaptığı paylaşımda Gazze’de “herhangi bir ‘idari komiteye’ ihtiyaç olmadığını” savundu.
Muhalefet lideri Yair Lapid ise gelişmenin “İsrail için diplomatik bir başarısızlık” anlamına geldiğini söyledi.
Beyaz Saray açıklamasına göre “Gazze Yürütme Kurulu” Gazze Ulusal İdare Komitesi’nin çalışmalarını denetlemek üzere oluşturuluyor.
Seçilen kişilerin “Gazze halkı için barış, istikrar ve refahı ilerletecek etkin yönetişimi ve en iyi hizmetlerin sunulmasını sağlamak” için çalışacakları belirtildi.
Trump’ın barış planının ikinci aşaması geçiş sürecinde Gazze’de yönetimin üç kademeli bir mekanizma olarak yapılmasını öngörüyor.
Gazze Ulusal İdare Kurulu
Gazze’deki sivil toplum üyelerinden oluşacak Ulusal İdare Kurulu teknokratlardan oluşuyor.
15 üye arasında Hamas bağlantılı kimse yok.
Kurulun başkanlığı için Filistin Yönetimi’nde (PA) planlama bakan yardımcılığı yapmış bir isim olan Ali Shaath seçildi.
Yürütme Kurulu
İsrail’in tartışmalı bulduğu bu kurulun, Gazze’de etkin bir yönetim yapılabilmesi için oluşturulduğu kaydediliyor.
Beyaz Saray aşağıdaki isimlerin kurulda bulunduğunu doğruladı:
Steve Witkoff – Trump’ın Ortadoğu temsilcisi
Jared Kushner – Trump’ın damadı ve danışmanı
Tony Blair – Eski İngiltere Başbakanı
Marc Rowan – Amerikalı milyarder iş insanı
Nickolay Mladenov – Bulgar diplomat
Sigrid Kaag – BM Gazze insani yardım koordinatörü
Hakan Fidan – Türk Dışişleri Bakanı
Ali Al-Thawadi – Katarlı diplomat
General Hassan Rashad – Mısır istihbarat teşkilatı direktörü
Reem Al-Hashimy – Birleşik Arap Emirlikleri bakanı
Yakir Gabay – İsrailli milyarder iş insanı
Barış Kurulu
Beyaz Saray’dan yapılan açıklamaya göre bu kurul Trump’ın planını hayata geçirmede stratejik denetim sağlamada ve uluslararası kaynakları harekete geçirmede rol oynayacak.
Nihai liste henüz netleşmedi ancak ABD’li yetkililer BBC’ye kalıcı üyeliğin maliyetinin bir milyar dolar olacağını söyledi.
İlk üç yıllık üyelik içinse herhangi bir ödeme yapılması zorunlu olmayacak.
ABD’li yetkililer toplanacak bu paranın Gazze’nin yeniden inşasında kullanılacağını savunuyor.
Trump’ın toplam 60 ülkeye davet gönderdiği bildiriliyor. Reuters haber ajansı bazı ülkelerin davete yanıt verme konusunda acele etmek istemediğini, kurulun Birleşmiş Milletler’in yapısına etkisi konusunda endişeleri olduğunu aktarıyor.
Yönetim Kurulu’ndaki bazı isimler aynı zamanda Barış Kurulu’nda da yer alıyor:
ABD Başkanı Donald Trump
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio
Steve Witkoff – Trump’ın Ortadoğu temsilcisi
Jared Kushner – Trump’ın damadı ve danışmanı
Tony Blair – Eski İngiltere Başbakanı
Marc Rowan – Milyarder ABD’li iş insanı
Ajay Banga – Dünya Bankası Başkanı
Robert Gabriel – Trump’ın Ulusal Güvenlik Konseyi’nde yer alıyor
Bu kurul için davet aldığı söylenen bazı liderler şöyle:
Arnavutluk Başbakanı Edi Rama
Arjantin Cumhurbaşkanı Javier Milei
Brezilya Cumhurbaşkanı Luiz Inacio Lula da Silva
Kanada Başbakanı Mark Carney
Kıbrıs Cumhurbaşkanı Nikos Christodoulides
Mısır Cumhurbaşkanı Abdel Fattah al-Sisi
Macaristan Başbakanı Viktor Orban
Hindistan Başbakanı Narendra Modi
İtalya Başbakanı Giorgia Meloni
Ürdün Kralı II. Abdullah
Pakistan Başbakanı Şehbaz Şerif
Paraguay Cumhurbaşkanı Santiago Pena
Romanya Cumhurbaşkanı Nikos Dan
Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan
BM ne diyor?
Reuters haber ajansına konuşan bir diplomat, kurul için “Bu, BM tüzüğünün temel ilkelerini hiçe sayan bir ‘Trump Birleşmiş Milletleri'” ifadesini kullandı.
Yine ajansın konuştuğu üç Batılı diplomat daha, hayata geçmesi halinde, kurulun Birleşmiş Milletlerin etkisini baltalayacak gibi göründüğünü söyledi.
Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres’in sözcüsüyse ABD’nin Barış Kurulu taslağı hakkındaki soruya cevaben, genel sekreterin, “Üye Devletlerin farklı gruplarda bir araya gelmekte özgür olduğuna inandığını” aktardı.