İzmir’in Alsankak semtindeki tarihi elektrik fabrikası binalarının da bulunduğu eski sanayi alanı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından imara açıldı, daha doğrusu burası için yeni bir imar planı dün resmi Gazetede yayınlandı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından imzalanan kararla bu bölge “ticaret‑turizm alanı” ve “özel proje alanı” olarak düzenlendi.
Yapılan bu yeni düzenleme İzmirlilileri tedirgin etti. Çünkü kararla birlikte bu tarihi alana 20 katlı binaların yapılmasının önü açılıyor. Tarihi elektrik fabrikası binasının ne olacağı ise belirsiz. Dün İzmir’de gerek Büyükşehir Belediyesi gerekse kentteki mimar ve mühendis odaları bu imar planını eleştirdi.
Eleştirilerin odağında ise tarihi elektrik fabrikasının geleceği yatıyor. Burası eski bir endüstri binası olarak korunacak mı korunmayacak mı?
1964 yılında fabrikanın müdürlüğünü yapmış olan mühendis Süha Tarman, Cumhuriyet gazetesine verdiği demeçte tesisin İzmir’in ve Türkiye’nin sanayi tarihinin önemli bir simgesi olduğunu belirterek korunması gerektiğini vurguladı.
1920’li yılların sonunda kurulan İzmir Elektrik Fabrikası, uzun yıllar kentin enerji ihtiyacının önemli bölümünü karşıladı. 1989 yılında faaliyetini durduran tesis, o tarihten bu yana atıl durumda.
Tarman, fabrikanın bir dönem İzmir’in elektrik ihtiyacının yaklaşık yüzde 30’unu karşıladığını anımsatarak yapının müze olarak değerlendirilmesinin kent için önemli bir kazanım olacağını söyledi. Tarhan, “Bu tesis, İzmir’in ve Türkiye’nin sanayi tarihidir. Onu korumazsak, gelecek kuşaklara anlatacak bir hikâyemiz kalmaz” diye konuştu.
Meslek odaları ve şehir plancıları da fabrikanın bulunduğu alanın ticari projelere açılmasına karşı çıkarak yapının kültür, sanat veya sanayi müzesi gibi kamusal bir işleve kavuşturulması gerektiğini savundu.
TMMOB Mimarlar Odası İzmir Şubesi ve TMMOB Şehir Plancıları Odası İzmir Şubesi konuya ilişkin yazılı açıklama yaparak “Tarihi elektrik fabrikası ve çevresindeki alanın özelleştirme politikaları ile yapılaşmaya açılmasına karşı olduğumuzu bir kez daha açıkça ifade ediyoruz. Endüstri mirası niteliğindeki bu alanın kamusal, kültürel ve bilimsel işlevlerle değerlendirilmesi gerektiğini vurguluyor mimarlık ve planlama ilkelerine aykırı biçimde alınan bu kararın hukuki ve mesleki tüm yollarla takipçisi olacağımızı kamuoyuna ilan ediyoruz” ifadelerini kullandı.