Gençlerde son yıllarda artan gece açlığı, yalnızca alışkanlık ya da ekran başında geçirilen uzun saatlerle açıklanamıyor. Bilimsel veriler, ergenlik döneminde değişen biyolojik saatin akşam saatlerinde iştahı doğal olarak artırabileceğini gösteriyor. Peki, gençlerin geç saatlerde daha fazla yemek istemesinin arkasında gerçekten vücudun iç saati mi var? İşte, sirkadiyen sistemin ergenler üzerindeki etkisi…
Bilim insanları, sirkadiyen sistemin açlık ve metabolizmayı etkilediğini uzun süredir biliyordu. Ancak yeni çalışma, gençlerin yemek alışkanlıklarının bu sistemden bağımsız çevresel faktörlerden de etkilendiğini gösteriyor.
Araştırmada 12-18 yaş arası 50’den fazla genç, 11 gün 10 gece boyunca kontrollü bir kapalı ortamda takip edildi. Katılımcılar loş ışıkta uyanık kaldılar ve tamamen karanlıkta uyudular. Ayrıca 28 saatlik uyku-uyanıklık döngüsü uygulanarak, doğal ışığın ve çevresel saat sinyallerinin etkisi izole edildi. Bu sayede yemek zamanları biyolojik saate göre analiz edildi.
Araştırmada öne çıkan bazı bulgular şunlar:
1. Geç akşam yemekleri:
Aşırı kilolu veya obez gençlerin, sağlıklı kilodakilere kıyasla akşamları daha geç saatlerde daha fazla kalori aldıkları gözlemlendi.
2. Öğleden sonra yoğun beslenme:
Tüm katılımcılar öğleden sonra ve akşamın erken saatlerinde daha fazla yediler.
3. Sabah düşük gıda alımı:
Sabah saatlerinde yemek tüketimi en düşük seviyedeydi.
4. Biyolojik saate bağlı düzen:
Katılımcıların yemek alışkanlıkları, ışık ve aktivite gibi çevresel faktörlerden bağımsız olarak sirkadiyen saatleriyle uyumlu biçimde şekillendi.
Bu bulgular, gıda alımının biyolojik saatimiz tarafından düzenlendiğini gösteren ilk çalışma olma özelliğini taşıyor.
Sirkadiyen sistem vücudun enerji kullanımını ve açlık sinyallerini düzenler.
Öğleden sonra ve akşam geç saatlerde yüksek kalori alımı, metabolik süreçleri zorlayabilir ve kilo alımına katkıda bulunabilir.
Gençlerin beslenme alışkanlıklarının biyolojik saatle uyumlu olması, obezite önleme stratejilerinde kritik bir faktör olarak öne çıkıyor.
Araştırmacılar, bu verilerin sağlıklı beslenme alışkanlıklarını ve kilo kontrolünü optimize etmek için yeni yollar sağlayabileceğini belirtiyor.