Amerika başaramadı: Venezuela’nın ‘kaplan’ı Rodriguez, Maduro’nun koltuğuna oturdu

ABD Başkanı Donald Trump’ın emriyle Venezuela lideri Nicolas Maduro’nun kaçırılmasının ardından, ülkenin geçici liderliğine atanan Başkan Yardımcısı ve Petrol Bakanı Delcy Rodriguez, kameralar karşısına geçerek ulusa seslendi. Rodriguez, Maduro’nun kaçırıldığını vurgulayarak sükunet çağrısı yaptı.

Maduro’nun daha önce “kaplan” diye nitelediği Rodriguez, Venezuela’nın hiçbir ülkenin kolonisi olmayacağını vurguladı. Rodriguez, Maduro’nun “Venezuela’nın tek başkanı” olduğunu belirtti. 

Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro’nun ABD operasyonuyla derdest edilip New York’a kaçırılmasından sonra ülkenin yönetimi, Başkan Yardımcısı Delcy Rodriguez’e geçti. Rodriguez, devlet televizyonundan yaptığı açıklamada, Maduro’nun kaçırılmasını şiddetle kınayarak, Venezuela’nın kaynaklarını savunma sözü verdi.

Rodriguez, Maduro’nun hala ülkenin meşru lideri olduğunu kaydetti. Venezuela’nın geçici Devlet Başkanı, Maduro’nun kaçırılması üzerine seferberlik çağrısı yapmıştı.

ABD Başkanı Donald Trump, yemin ederek Venezuela’nın geçici lideri olan Rodriguez ile bir süredir temas halinde olduklarını bildirdi.

Trump, Florida’daki Mar-a-Lago’da düzenlediği basın toplantısında, “Güvenli, uygun ve akıllıca bir geçiş yapana kadar ülkeyi biz yöneteceğiz” ifadelerini kullandı.

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ve diğer üst düzey yetkililerin, Rodriguez ile birlikte çalışacağını belirten Trump, diğer ülkelere satmak üzere ülkenin geniş petrol rezervlerinden yararlanacaklarını söyledi.

Kim bu Rodrigez?

CNN International’ın haberine göre, Caracas doğumlu 56 yaşındaki Rodrigez, Venezuela siyasetinde uzun yıllardır merkezi bir figür olarak öne çıkıyor. 18 Mayıs 1969’da dünyaya gelen Rodriguez, gerilla savaşçısı ve devrimci politikacı Jorge Antonio Rodriguez’in kızı. Venezuela Merkez Üniversitesi’nde hukuk eğitimi alan Rodriguez, kariyerine avukat olarak başladı.

Rodriguez, siyasi kademelerde hızla yükselerek 2013-2014 yılları arasında İletişim ve Enformasyon Bakanı olarak görev yaptı. 2014-2017 döneminde Dışişleri Bakanlığı koltuğunda oturan Rodriguez, bu süreçte Venezuela’yı uluslararası arenada temsil etti. Haziran 2018’de Başkan Yardımcılığı görevine atanan Rodriguez, Maduro tarafından “genç, cesur, tecrübeli, bir şehidin kızı, devrimci ve binlerce savaşta sınanmış” sözleriyle tanımlandı.

Lakabı ‘Kaplan’

Başkan Maduro, Rodriguez’i, hükümeti kararlı bir şekilde savunması nedeniyle “kaplan” diye nitelemişti. Maliye Bakanlığı görevine de getirilen Rodriguez, kardeşi Ulusal Meclis Başkanı Jorge Rodriguez ile yakın işbirliği içinde çalışarak, 10 yılı aşkın süredir ülkenin siyasi ve ekonomik yönetiminde kilit rol oynuyor. Ağustos 2024’te Petrol Bakanlığı görevini de üstlenen Rodriguez, ABD’nin ülkeye yönelik yaptırımlarına karşı mücadele etti.

Petrol ve Maliye Bakanlığı görevleri, onu ülkenin ekonomik stratejisinin tam merkezine yerleştirdi. Rodriguez, aşırı enflasyonla mücadele amacıyla ortodoks ekonomi politikaları uyguladı. Deneyimli siyasetçi, pragmatik ve sert bir müzakereci olarak ün kazandı.

‘Trump’ın gönülsüz kuklası’

İngiliz The Times gazetesi, Rodriguez’in geçici lider olmasını “Trump, gönülsüz kuklasını seçti” başlığıyla duyurdu. Hayatını Venezuela’yı ilerletmek ve ABD emperyalizmine karşı savaşmakla geçiren Rodriguez’in, şimdi Trump tarafından bir kukla devlet yönetmeye zorlandığı öne sürüldü.

Haberde, “Maduro’nun başkan yardımcısı Delcy Rodríguez’in işbirliğine zorlandığı, Maria Corina Machado gibi muhalefet liderlerinin ise dışlandığı görülüyor” ifadeleri yer aldı.

Trump, Rodriguez ile yapılan görüşmeler hakkında, “Marco ile uzun bir görüşme yaptı ve ‘Ne gerekiyorsa yapacağız’ dedi. Bence oldukça nazikti, ama gerçekten bir seçeneği yoktu. Esasen Venezuela’yı yeniden büyük yapmak için gerekli olduğunu düşündüğümüz her şeyi yapmaya istekliydi” dedi.

Venezuela hükümetine yakın bir kaynak ise Rodriguez’in televizyondaki ısrarlı açıklamalarını iç siyasete bağladı ve “İçeride bu konuda çok açık olamaz. Bu onu açığa çıkarabilir. Venezuela’da hala çok aşırı gruplar, çok fazla milliyetçi duygu var. İç dinamikleri yönetmek zorunda. Birdenbire kukla olduğunu söyleyemez” yorumunu yaptı.

Machado dışlandı

Venezuela muhalefetinin uluslararası arenada öne çıkan figürü Maria Corina Machado, bu geçiş sürecinin dışında bırakıldı. Machado, Maduro tarafından hileyle kazanıldığı öne sürülen 2024 seçimlerini kazandığını ilan eden müttefiki Edmundo Gonzalez Urrutia’nın iktidara gelmesini talep etmişti.

Nobel Barış Ödülü sahibi Machado, cumartesi sabahı erken saatlerde “Özgürlük saati geldi” açıklamasını yapmıştı.

Ancak Trump, Machado’nun rolünü açıkça reddetti. Cumartesi öğleden sonra yaptığı açıklamada, Machado ile görüşmediğini belirten Trump, onun yönetmek için Venezuela halkından yeterince “saygı” görmediğini söyledi.

The Times’a konuşan Rodriguez’e yakın bir kaynak ise “Delcy’nin artık ipleri elinde tuttuğunu” belirterek, “Rubio ile temas halinde olduğu, yemin ettiği oldukça açık. Trump Maria Machado’nun hiçbir desteği olmadığını açıkça belirtti. Delcy’nin kontrolü ele geçirmesi iyi. Çünkü bu, istikrarın sağlanabileceği ve daha fazla şiddet olmadan bir geçiş dönemi yaşanabileceği anlamına geliyor” ifadelerini kullandı.

Gelecek senaryoları

Rodriguez ve erkek kardeşi, Venezuela rejimi içindeki tek güçlü fraksiyon değil. İçişleri, Maduro’nun en önemli müttefiklerinden Adalet ve Barış Bakanı Diosdado Cabello, sertlik yanlısı bir isim olarak öne çıkıyor. Cabello, daha ılımlı olarak kabul edilen Rodriguez kardeşlerin rakibi konumunda bulunuyor. Ülkenin en yüksek rütbeli askeri yetkilisi olan Savunma Bakanı Vladimir Padrino Lopez de Caracas’ta önemli bir oyuncu olmayı sürdürüyor.

hükümetine yakın bir kaynak, Rodriguez’in anayasal konumunu değerlendirerek, Maduro’nun devrilmesi resmi olarak kabul edilirse, Rodriguez’in anayasa gereği kısa süre içinde çağrısı yapmak zorunda kalacağını ifade etti. Ancak Rodriguez, Maduro’nun yerine geçici olarak iktidarda olduğu argümanını sürdürebilirse daha uzun süre görevde kalabilecek. Bu durumda, başkanlığını kardeşi Jorge Rodriguez’in yaptığı ve partilerinin çoğunluğa sahip olduğu Ulusal Meclis, onun iktidarda kalıp kalamayacağına karar verebilecek.