Beyaz Saray'dan yapılan açıklamada ABD ve Çin'in İran'ın asla nükleer silaha sahip olmaması konusunda anlaşmaya vardığı bildirildi.
ABD Başkanı Donald Trump, Çin’in başkenti Pekin’deki temaslarını sürdürüyor. Trump ve Çinli mevkidaşı Şi Cinping’in Çin’deki tarihi görüşmesinin ardından Beyaz Saray’dan açıklama geldi.
Yapılan açıklamada iki liderin görüşmesinin iyi geçtiği bildirildi. Tarafların ekonomik işbirliği güçlendirme yollarını tartıştığı ve Amerikan şirketlerinin Çin pazarına girişinin genişletilmesi ve yatırımın artırılmasının masaya yatırıldığı aktarıldı.
“İran asla nükleer silaha sahip olmamalı”
Yapılan açıklamada İran ve Hürmüz Boğazı konusuna da yer verildi.
Açıklamada tarafların Hürmüz Boğazı’nın açık kalması konusunda anlaştığı vurgulandı. Ayrıca ABD ve Çin’in İran’ın asla nükleer silaha sahip olmaması konusunda mutabık kaldığı bildirildi: “ABD ile Çin, İran’ın asla nükleere sahip olmaması ve Hürmüz Boğazı’nın açık kalması konularında anlaştı.”
Öte yandan açıklamada Tayvan’dan bahsedilmemesi dikkat çekti.
Trump önceki gün Şi ve Çin ile ilgili şunları söylemişti:
“Harika bir lidersiniz. Bunu herkese söylüyorum. Bazen insanlar bunu söylememden hoşlanmıyorlar ama yine de söylüyorum çünkü bu doğru. Ne zaman bir sorun yaşasak, çok hızlı bir şekilde çözdük ve birlikte harika bir geleceğimiz olacak.”
“Ortak olmalıyız, rakip değil”
Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ise “Çin ve ABD, iş birliğinden kazançlı çıkar, çatışmadan ise kaybeder. Ortak olmalıyız, rakip değil. Birbirimizin başarısına yardım etmeli, birlikte refah içinde yaşamalı ve yeni çağda büyük ülkelerin uyum içinde yaşamanın doğru yolunu bulmalıyız. Her zaman iki ülkenin, farklılıklardan daha fazla ortak çıkar paylaştığına inandım. Birinin başarısı diğerinin fırsatıdır ve istikrarlı bir ikili ilişki dünyaya fayda sağlar” ifadelerini kullandı.
Şi, Tayvan meselesinin uygun biçimde ele alınmaması halinde, ABD ile Çin’in çatışabileceğini ve bunun ilişkileri tehlikeli hale getirebileceğini söyledi.
Amerikan basınına göre Trump, Şi’den İran ile ilgili yardım isteyecek.
Ziyarette Trump’a Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Savunma Bakanı Pete Hegseth, Ticaret Temsilcisi Jamieson Greer ve Beyaz Saray Müsteşarı Stephen Miller’ın eşlik ediyor.
Tesla’nın patronu Elon Musk, Apple CEO’su Tim Cook ve Nvidia’nın kurucusu Jensen Huang’ın olduğu 17 Amerikan şirketinin temsilcilerden oluşan iş heyeti de Trump’la birlikte hazır bulunuyor.
Böylelikle dokuz yıl sonra ilk defa bir ABD başkanı Çin’de temasta bulundu. ABD’den bu ülkeye lider düzeyindeki son ziyaret, yine Trump’ın ilk döneminde, 2017’de yapılmıştı.