ABD yeniden İran’a saldırmaya başladı: Bombalarla müzakere

ABD, Perşembe sabahı yerel saatle erken saatlerde İran’a yeni bir hava saldırısı dalgası başlattı ve İran da iki dalga saldırıyla karşılık verdiğini iddia ederek iki tarafı topyekün savaşa daha da yaklaştırdı. Saatler önce Başkan Trump, İran liderlerinin “müzakerelerde çok uzun süre oyalanması” nedeniyle Tahran’a askeri baskıyı sürdürme sözü vermişti.

The New York Times gazetesinin haberine göre, ABD Merkez Komutanlığı, saldırının Çarşamba günü Doğu saatiyle 17:15’te, İran saatiyle Perşembe günü 00:45’te başladığını söyledi. İran haber kaynaklarına göre, Hürmüz Boğazı yakınlarındaki Keşm’de ve güneydeki Bender Abbas, Minab ve Sirik şehirlerinde patlamalar duyuldu.

Başkan Trump, Çarşamba gecesi bir Fox News muhabirine, ABD’nin savaş uçaklarıyla bombalamanın yanı sıra İran içindeki hedeflere 49 Tomahawk füzesi ateşlediğini söyledi. Trump, saldırının kısa bir süre durdurulacağını ancak İran’ın ABD ile müzakerelerde teslim olmaması durumunda Perşembe gecesi yeniden başlayacağını da sözlerine ekledi.

İran, Kuveyt ve Bahreyn’deki ABD hava üslerindeki hedeflere iki dalga saldırıyla karşılık verdiğini söyledi, ancak bu hemen doğrulanmadı. İran ayrıca Hürmüz Boğazı’nın artık petrol tankerleri ve ticari gemiler de dahil olmak üzere her türlü gemiye kapalı olduğunu söyledi. ABD Merkez Komutanlığı boğazın kapalı olduğunu reddetti.

Son çatışma yaklaşık 24 saat önce ABD’nin gerçekleştirdiği saldırıların ardından geldi. Amerikan ordusu, Pazartesi günü Hürmüz Boğazı yakınlarında bir Amerikan Apache helikopterinin düşürülmesine karşılık olarak İran’ın çeşitli hedeflerini vurduğunu açıklamıştı. İran da bölgedeki ABD hedeflerine kendi saldırılarıyla karşılık verdi.

Çarşamba günü, Başkan Trump ve Savunma Bakanı Pete Hegseth, yeni saldırıların belirli bir askeri eyleme misilleme olarak değil, Tahran’ı Trump’ın kabul edeceği şartlarda barışa ikna etmek amacıyla yapıldığını açıkça belirtti.

“Eğer bombalarla müzakere etmemiz gerekirse, bombalarla müzakere ederiz,” dedi Hegseth, Florida, Tampa’daki MacDill Hava Kuvvetleri Üssü’nde gazetecilere. “Ve bunda çok iyiyiz. Dünyada bizden daha iyisi yok.”

ABD’nin tekrarlanan saldırıları, Trump’ın İran’la barış anlaşmasının yakın olduğuna dair tekrarlanan güvenceleriyle çelişiyor gibi görünüyor. Ayrıca, iki ay önce ilan edilen ateşkesin güvenilirliğini daha da zayıflatıyor; bu ateşkesin ardından ABD ve İran güçleri ara sıra saldırılar düzenledi ve neredeyse her gün suçlama, çatışma ve barış görüşmeleri hakkında çelişkili iddialarda bulundu.

Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri António Guterres Çarşamba günü yaptığı açıklamada, iddia edilen ateşkesin “son 48 saatteki tırmanan saldırılar ve söylemlerle gördüğümüz gibi, daha çok küçük çaplı bir ateşkes gibi olduğunu” söyledi.

Ekonomik etki

İran’daki çıkmaz nedeniyle ABD tüketici fiyatları Mayıs ayında bir önceki yıla göre %4,2 artarak Nisan 2023’ten bu yana en yüksek enflasyon oranına ulaştı. Petrol fiyatları da Çarşamba günü yükseldi.

İran su depoları

Uydu görüntüleri ve fotoğrafların analizi, Çarşamba günü erken saatlerde ABD’nin hassas bir saldırısının, bu hafta sıcaklıkların 40 dereceye yaklaştığı İran’ın güneyindeki Hormozgan eyaletindeki içme suyu tesislerini hedef aldığını gösteriyor. Yerel bir yetkili, yaklaşık 20.000 kişinin su hizmetinin yaklaşık 12 saat boyunca kesildiğini söyledi. ABD Merkez Komutanlığı, saldırı raporuyla ilgili yorum talebine yanıt vermedi.

Çok da gizli olmayan görev

Trump, milyonlarca varil petrolün İran’ın burnunun dibinden Hürmüz Boğazı’ndan geçirilmesini içeren gizli bir görevi anlattı. Ancak bir ABD askeri yetkilisi, Beyaz Saray’dan yapılan ve televizyonda canlı yayınlanan açıklamaların, daha önce bildirilen ABD’nin ticari gemileri boğazdan geçirme çabasına atıfta bulunduğunu söyledi.