Afrika’nın ucunda yeni insani trajedi

Perşembe günü binlerce göçmen, İspanya’nın Kuzey Afrika’daki Ceuta yerleşim bölgesinin sınır çitini aşarak veya yüzerek kıyılarına ulaştı. Bu durum, İspanyol ordusunun harekete geçmesine ve İspanya anakarasındaki siyasi gerilimlerin artmasına neden oldu.

Bölgenin başkanı Juan Jesús Vivas’a göre, son günlerde 1.500 göçmen, İspanya’nın yüzyıllardır yönettiği Fas’ın kuzey kıyısındaki altı mil uzunluğundaki Ceuta yarımadasına girdi. İspanyol hükümeti sözcüsü Perşembe günü yaptığı açıklamada, en az 18 kişinin bölgeye girmeye çalışırken öldüğünü belirtti.

Gelenlerin sayısı çok fazlaydı ve potansiyel siyasi ve güvenlik sonuçları çok ciddiydi; bu nedenle İspanyol hükümeti Perşembe akşamı Ceuta’daki polisi takviye etmek için silahlı kuvvetlerini seferber ettiğini açıkladı. Açıklamada, sınır güvenliğini sağlamak için askeri birlikler gönderdiği, hava ve deniz desteğini artırdığı ve sularda devriye gezmek için dalış ekipleri gönderdiği belirtildi. Avrupa Birliği, düzeni yeniden sağlamak için İspanya’ya sınır ve sahil güvenlik teşkilatı Frontex’ten destek göndermeyi teklif etti.

“Tam bir insani ve sosyal acil durum içindeyiz,” diye belirtti Vivas Perşembe günü bir İspanyol radyo istasyonuna.

Perşembe akşamı yaptığı açıklamada, “Bu, kurumsal müdahale kapasitemizi sınayan ve tüm vatandaşlar arasında derin endişeye neden olan eşi benzeri görülmemiş bir durumdur” dedi. Hükümet yetkilisi Fernando Rodríguez Contreras, sınırı geçenlerin sayısının on binlerce olduğu yönündeki tahminin doğrulanamadığını söyledi.

Ceuta ve Kuzey Afrika’daki bir diğer özerk İspanyol şehri Melilla’daki göç, uzun zamandır Fas ve İspanya arasında gerilim konusu. İki bölge, Avrupa Birliği’nin Afrika ile olan tek kara sınırını oluşturmakta ve birliğe girmek isteyen çok sayıda genç göçmeni kendine çekmekte. Göç krizinin zirveye ulaştığı 2021 yılında iki günde 10.000’den fazla kişi sınırı geçti. 2022’de Melilla’da toplu geçiş girişiminde en az 23 göçmen izdihamda hayatını kaybetti. Birçok kişi de denizde öldü.

Perşembe akşamı itibariyle Ceuta’daki son insan yığılmasının nedeninin ne olduğu belirsizdi. Analistler, sonuç çıkarmak için henüz çok erken olduğunu ancak sınır ötesi göç akışlarını kontrol eden Fas’ın, İspanya’nın Cezayir ile bağlarını derinleştirme çabalarından rahatsız olmuş olabileceğini söyledi. Sağcı eleştirmenler, İspanya hükümetinin ülkede bulunan belgesiz göçmenlere yasal statü kazanma yolu açmayı öngören yeni planının, yasadışı girişleri artırdığını savundu.