Nemrut Dağı’nda tuhaf merak: Çekirge kaçıran iki Çinli turist yakalandı

Türkiye’nin biyolojik çeşitlilik açısından önemli merkezlerinden Nemrut Dağı’nda endemik çekirge avına müdahale edildi. Yabancı uyruklu iki kişi bölgede doğal olarak bulunan ve yaklaşık 20 santimetre büyüklüğündeki Saga Epipigera türü çekirgeleri toplarken yakalandı. İki kişiye toplam 1 milyon 400 bin lira idari para cezası uygulandı.

Doğa Koruma ve Milli Parklar ekiplerinin operasyonuyla yakalanan 16 dev çekirge, koruma altına alındıktan sonra yeniden doğal yaşam alanlarına salındı.

Milyonlarca lirayı bulan biyokaçakçılık cezalarının ardında farklı nedenler bulunuyor. Avcılık ve Yaban Hayatı Bölümü öğretim görevlisi Ergun Bacak, endemik çekirgelere yönelik ilginin üç temel nedene dayandığını belirtiyor.

Bacak’a göre ilk neden akademik çalışmalar. Yurt dışındaki bazı araştırmacılar, Türkiye’ye özgü endemik böcek türünü bilimsel makalelerinde kullanmak ve araştırmalarına konu etmek amacıyla topluyor.

İkinci neden ise biyoteknoloji, ilaç ve tarım sektörlerinin endemik türlere yönelik artan ilgisi. Zorlu iklim koşullarında yaşamını sürdürebilen bu canlıların ürettiği özgün kimyasal bileşikler, bilimsel araştırmalarda önem taşıyor. Bu bileşiklerin antibiyotik, ağrı kesici ve kanser tedavisine yönelik çalışmalarda değerlendirilebildiği belirtiliyor.

En dikkat çeken nedenlerden biri de karaborsa ve özel koleksiyonculuk. Nadir bulunan bu böceklerin canlı veya kurutulmuş halde yurt dışındaki koleksiyonerlere binlerce euro ya da dolara varan fiyatlarla satılabildiği ifade ediliyor.

Görünüşüyle ürkütücü bulunan Saga ephippigera, tarım açısından faydalı türler arasında gösteriliyor. Doğu ve Güneydoğu Anadolu’nun yüksek kesimlerinde doğal olarak yaşayan etçil çekirge, tarım ürünlerine zarar veren küçük çekirgeler ve diğer haşerelerle beslenerek zararlı böcek popülasyonunun dengelenmesine katkı sağlıyor.

İnsana karşı saldırgan olmayan türün yalnızca sıkıştırıldığında savunma amacıyla ısırabildiği ve zehir taşımadığı belirtiliyor. Uzmanlar, doğal biyolojik mücadelenin bir parçası olan bu çekirgelerin doğal ortamlarında gözlemlenmesi ve popülasyonlarının korunması gerektiğini vurguluyor.

Bölgede yaşanan kaçakçılık girişimlerinin ise hem türün geleceği hem de ekosistemdeki doğal denge açısından risk oluşturduğu ifade ediliyor.

Çekirgelere yönelik ilginin arkasında kültürel nedenlerin de bulunduğu belirtiliyor. Özellikle Çin’de çekirgeler bolluk ve bereketin simgesi olarak görülüyor. Böcek dövüşleri, özellikle cırcır böceği müsabakaları, Tang Hanedanlığı dönemine kadar uzanan köklü bir gelenek olarak biliniyor.

Günümüzde ise çekirgelerin geleneksel gıda, hayvan yemi, alternatif protein ve geleneksel tıp gibi alanlarda kullanıldığı belirtiliyor. Nemrut Dağı’ndaki iri yapılı endemik türlerin bu kültürel ilgiyle birleşmesinin, bölgeyi zaman zaman yabancı ziyaretçiler açısından çekici bir toplama alanına dönüştürebildiği değerlendiriliyor.