Kadim Köklere Dönmek: Karaburun’da İçimize Yaptığımız Yolculuk

Bazen insanın dünyadan biraz uzaklaşması gerekiyor.

Telefonlardan, haberlerden, yetişmesi gereken işlerden, sürekli konuşan ve bizi de konuşmaya zorlayan dış dünyanın gürültüsünden…

Belki bedenimizin olduğu kadar ruhumuzun da zaman zaman oruç tutmaya ihtiyacı var.

Geçtiğimiz günlerde Karaburun’da, birlikte tasarladığımız Ancient Roots Retreat’imizde dünyanın dört bir yanından gelen misafirleri ağırladık.

Türkçeye “Kadim Kökler” diye çevirebileceğimiz bu inziva ve farkındalık buluşmasında meditasyon yaptık, nefes aldık, yürüdük, sustuk. Zeytin ağaçlarının arasında dolaştık, gövdelerine dokunduk, rüzgârı dinledik. Uzun sofralarda buluştuk, konuştuk, güldük.

Birkaç günün sonunda “kökler” kelimesinin benim için başlangıçta düşündüğümden çok daha fazla anlam taşıdığını fark ettim.

İnsan bazen susunca kendini duyuyor

Günlük hayatımız sürekli dışarıya dönük.

Kim ne söyledi? Dünyada ne oldu? Hangi mesaj geldi? Yarın ne yetişecek?

Zihnimiz sürekli bir sonraki şeye koşuyor.

Oysa insan birkaç günlüğüne bile olsa bu gürültüyü azalttığında dışarıdaki sesler azalıyor, içeriden gelen ses daha fazla duyuluyor.

Belki kadim köklere dönüş dediğimiz şey de bu.

Geçmişe dönmek ya da dünyadan kaçmak değil.

Kendimize yeniden yaklaşmak.

Doğa iyileştirir

Karaburun bunun için olağanüstü bir coğrafya.

Rüzgârı sert, toprağı kolay değil. Kayalıkları, makileri, denizi ve yüzyıllardır aynı toprağa tutunan zeytin ağaçları insana doğanın yalnız güzellikten ibaret olmadığını hatırlatıyor.

Birkaç gün doğanın içinde kaldığınızda daha yavaş yürümeye, daha derin nefes almaya, etrafınıza başka türlü bakmaya başlıyorsunuz.

Ben Karaburun’un önümüzdeki yıllarda yalnız güzel koylarıyla değil; wellness, meditasyon, yoga, inziva ve doğayla yeniden bağ kurma arayışlarının Ege’deki önemli merkezlerinden biri olarak da öne çıkacağına inanıyorum.

Ama Karaburun’u başka yerlere benzetmeden.

Büyük yapılar ve gösterişli wellness merkezleri yerine sadeliğini, sessizliğini, doğasını ve yerel yaşamını koruyarak…

Çünkü Karaburun’un gücü zaten sahip olduklarında.

Zeytin ağacıyla insan birbirine benziyor

Ancient Roots boyunca en fazla zeytin ağaçlarını düşündüm.

Zeytin ağacının beni yıllardır etkileyen bir özelliği var: dayanıklılığı.

Dalları kırılabilir, gövdesi zarar görebilir, yangında toprağın üzerinde gördüğümüz bölümü yanabilir. Ama kökleri yaşamaya devam ediyorsa yeniden sürgün verebilir.

Yeniden filizlenir.

İnsan da biraz böyle değil mi?

Hayat bazen dallarımızı kırıyor. Beklemediğimiz fırtınalar geliyor, yıllarca kurduğumuz düzen değişiyor.

Ama köklerimiz sağlamsa yeniden başlayabiliyoruz.

O kökler kimi için ailesi, kimi için dostları, kimi için inancı, doğa ya da yıllar içinde oluşturduğu içsel güç olabilir.

Mesele fırtınanın hiç gelmemesi değil.

Fırtına geldiğinde bizi hayata bağlayan köklerin hâlâ orada olması.

Zeytin ağacı belki de bu yüzden binlerce yıldır Akdeniz’in en güçlü sembollerinden biri.

Sabır, direnç, kök salmak ve yeniden başlayabilmek…

İnsanları da mavi bardaktan tadabilsek…

Ancient Roots’un benim için en özel bölümlerinden biri yaptığım zeytinyağı tadımıydı.

Bir gazeteci ve zeytinyağı sommelier’si olarak dünyanın farklı ülkelerinden gelen misafirlerimize bu coğrafyanın yağlarını tattırdım.

Profesyonel zeytinyağı tadımlarında mavi bardak kullanıyoruz. Çünkü bir zeytinyağının kalitesini rengine bakarak anlayamayız.

Koyu yeşil olması daha kaliteli, altın sarısı olması daha kötü olduğu anlamına gelmez. Renk bizi yanıltabilir.

Bu yüzden görüntüsüne değil; kokusuna, meyvemsiliğine, acılığına ve yakıcılığına bakıyoruz.

Kısacası görüntüsüne değil, karakterine.

Tadım sırasında aklımdan şu geçti:

Keşke insanları da bazen mavi bardaktan tadabilsek.

Kıyafetine, yaşına, unvanına, mesleğine, geldiği ülkeye bakmadan…

Çünkü bir zeytinyağını rengine bakarak anlayamadığımız gibi bir insanı da dışarıdan bakarak anlayamıyoruz.

Tanımak, zaman vermek, hikâyesini dinlemek gerekiyor.

Belki modern hayatın sorunlarından biri de bu: Her şeye çok hızlı bakıyor ve çoğu zaman daha tadına bakmadan karar veriyoruz.

Bir damla yağın içinde ne var?

O gün yalnız zeytinyağı tatmadık.

Ağacı, toprağı, hasadı, iklimi ve emeği de konuştuk.

Çünkü zeytinyağı benim için yalnızca mutfakta kullandığımız bir yağ değil; Akdeniz’in binlerce yıllık hafızası.

Bir ağacın bütün yıl boyunca güneşle, yağmurla, rüzgârla ve toprakla kurduğu ilişkinin sonunda bize verdiği şey.

İnsan da yaşadığı mutlulukları, kayıpları, sevgiyi, hayal kırıklıklarını ve mücadeleleri içinde taşımıyor mu?

Belki bütün bunların sonunda bizim de kendimize özgü bir tadımız oluşuyor.

Bir fikir de burada filizlendi

Bütün bunları konuşurken Ancient Roots sırasında kafamda yeni bir fikir oluştu.

Neden insan bir zeytin ağacıyla yalnızca birkaç saatlik bir karşılaşma yaşasın? Neden onun hikâyesinin bir parçası olmasın?

Buradan “Adopt an Ancient Olive Tree” — “Kadim Bir Zeytin Ağacını Sahiplen” fikri çıktı.

Bir ağaç seçiyorsunuz, ona bir isim veriyorsunuz. Ağacın bakımı kendi toprağında devam ediyor; siz yıl boyunca onun mevsimlerini ve hasada uzanan yolculuğunu takip ediyorsunuz. Hasat geldiğinde ise özenle üretilen zeytinyağı, üzerinde sizin adınızın da yer aldığı şişelerle size ulaşıyor.

Burada sözünü ettiğim elbette ağacın mülkiyetini almak değil.

Bir ağacın yaşamına eşlik etmek.

Tükettiğimiz zeytinyağının arkasında gerçek bir ağaç, toprak, hasat ve emek olduğunu hatırlamak.

Belki sürdürülebilirlik de bazen böyle küçük bağlarla başlıyor: ağaçla insan, üretenle tüketen, toprakla sofra arasında.

Karaburun’dan ben ne öğrendim?

Ancient Roots sona erdi. Misafirlerimizi uğurladık ve hepimiz hayatlarımıza döndük.

Ama ben Karaburun’dan valizime koyamayacağım şeylerle ayrıldım.

Biraz sessizlik, biraz doğanın ritmi, biraz zeytinin hikâyesi ve biraz da kendi iç sesim.

En önemlisi ise şu:

Hayatta mesele hiç kırılmamak değil. Mesele köklerini kaybetmemek.

Zeytin ağacı bunu yüzyıllardır sessizce anlatıyor.

Dallar kırılabilir. Gövde yara alabilir. Fırtınalar geçebilir.

Ama kök sağlamsa hayat yeniden filizlenir.

Belki kadim köklere dönmek de geçmişe dönmek değil.

Kendimize yeniden yaklaşmak ve nereden yeniden filizleneceğimizi hatırlamak.