Devletten izinli define kazısı

Türkiye’de çok kişi farkında değil belki ama mesleği “definecilik” olan çok insan var. Bunların çoğu kaçak çalışıyor, gizlice kazılar yapıyor, bazen bir şeyler sahiden buluyor, çoğunlukla da elleri boş kalıyor.

Anadolu zengin tarihiyle pek çok uygarlığa ev sahipliği yapmış bir coğrafya. O yüzden o eski uygarlıklardan birinden kalma altınlar, gümüşler veya tarihi eserler bu kaçak definecilik piyasasının başlıca hedefi.

Ama definecilerin hepsi kaçak çalışmıyor. İşte Fazlı V. adlı kişi. Yıllardır Giresun’un Alucra ilçesine bağlı Yeşilyurt köyü yakınlarında bir define bulunduğuna inanıyor.

Bunun için valiliğe başvurdu, epey uzun ve meşakkatli bir işe girişti. Kültür Bakanlığından izin geldi, son olarak Fazlı V.’nin kazı yapmak istediği 50 metrekare bile olmayan alan için Çevresel Etki Değerlendirme (ÇED) Raporu bile alındı.

Giresun’un Alucra ilçesine bağlı Yeşilyurt köyünde 49,99 metrekarelik alanda define arama projesi için ÇED süreci tamamlandı.

Fazlı V. tarafından yürütülmesi planlanan proje, Yeşilyurt köyü 220 ada 7 parselde gerçekleştirilecek. Çalışmalar, en yakın müzeden görevlendirilecek iki uzman ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığını temsilen görevlendirilecek birer yerel temsilcinin gözetiminde yürütülecek.

Proje kapsamında en fazla 10 metre derinlikte kazı yapılması ve 7 kişinin görev alacağı çalışmaların 15 gün içinde tamamlanması planlanıyor. Projenin maliyetinin ise 221 bin TL olduğu bildirildi. Mülkiyet haritasında yaylak alanı olarak görülen arazide gerekli tahsis amacı değişikliği izni alınmadan çalışmalara başlanamayacak. Kazı için ayrıca valilik onayı ve define arama ruhsatı alınması gerekiyor.

Definenin yüzde 50’si bulan kişiye verilecek

Proje dosyasında yer alan mevzuat hükümlerine göre, devletin hüküm ve tasarrufu altındaki arazilerde yapılan aramalarda define bulunması halinde değerinin yüzde 50’sinin arayıcıya verilmesi öngörülüyor. Define değerinin Hazine ve Maliye Bakanlığınca belirleneceği kaydedildi. Kazı çalışmalarının müze uzmanları ve ilgili kurum temsilcilerinin gözetiminde yapılması planlanıyor. Çalışmalar sırasında kültür veya tabiat varlığına rastlanması halinde kazı durdurularak, yetkililere haber verilecek. Buluntular, Kültür ve Turizm Bakanlığınca görevlendirilecek en az üç uzman tarafından incelenecek. Kültür ve tabiat varlığı niteliğindeki eserler müzelere teslim edilirken, define olarak değerlendirilen buluntular ise ilgili işlemlerin ardından Hazine ve Maliye Bakanlığına devredilecek.