Bu şehirde otobüse kart yerine çöple biniyorlar

Avrupa ve diğer dünya ülkelerinde bazı şehirlerde farklı toplu ulaşım uygulamaları var. Ama burada anlatılan hepsinden farklı ve pek çevreci.

Çevre 29 Nisan 2026

Endonezya’nın en büyük ikinci şehri Surabaya trafik ve çevre kirliliğiyle mücadelede dünyaya parmak ısırtan bir yöntem geliştirdi. Bu şehirde otobüse binmek için cüzdanınızı değil, çöp poşetinizi yanınıza almanız yeterli. Ulaşımda çevreci ve temiz sistem mantığı kapsamında uygulanan yöntem temelde otobüslere binmek için kart yerine çöp vererek bilet almayı sağlıyor. 

Geri dönüşümde devrim yaratan Surabaya şehri plastik atık sorununu çözmek için alışılmışın dışında bir yol seçti. “Çöpünü getir, biletini al” kampanyasıyla her gün binlerce şişe doğaya karışmak yerine terminale, oradan da fabrikalara gidiyor. Bu sistem sayesinde otobüse ulaşım kartı yerine plastik atık sınıfında sayılan çöpler ile binmek mümkün hale geliyor.

Surabaya sokaklarında kırmızı renkli “Suroboyo Bus” isimli otobüslere bindiğinizde şoföre para yerine plastik atık teslim ediyorsunuz. 10 adet plastik bardak veya 5 adet orta boy plastik şişe tam 2 saatlik sınırsız seyahat hakkı tanıyor.

Ancak sistemin bazı şartları var. Şişelerin temiz ve ezilmemiş olması gerekiyor. Otobüslerdeki görevliler atıkları teslim alıyor ve karşılığında dijital veya kağıt bilet veriyor.

Bu sistem bir tanıtım çalışmasından ibaret değil. Şehir genelinde ayda ortalama 6 ton plastik atık bu yöntemle toplanıyor. Toplanan şişeler açık artırmayla geri dönüşüm şirketlerine satılıyor ve elde edilen gelir hem otobüslerin bakımına hem de şehrin yeşil alanlarını genişletmeye harcanıyor.

Endonezya okyanusları en çok kirleten ülkeler listesinde maalesef üst sıralarda yer alıyor. Surabaya yerel yönetimi bu uygulamayla halkın “atık” algısını değiştirmeyi başardı. Artık insanlar sokaktaki plastik şişeyi bir “çöp” olarak değil, bir “ödeme aracı” olarak görüyor.

Uygulama sadece çevreci değil, aynı zamanda sosyal bir proje. Özellikle öğrenciler ve dar gelirli aileler, yol masraflarını tamamen sıfıra indirmiş durumda. Sabah işe giderken yol kenarındaki şişeleri toplayan bir yolcu görmeniz burada çok normal karşılanıyor.

10Haber bültenine üye olun, gündem özeti her sabah mailinize gelsin.