Amerika’nın son bahanesi: Nasıl olsa israil saldıracaktı…

İran, Pazartesi ve Salı sabahı erken saatlerde Körfez bölgesindeki Amerikan hedeflerine yönelik misilleme saldırılarını genişletti; bu sırada Başkan Trump ve yönetimindeki diğer üst düzey yetkililer, üçüncü gününde olan ABD-İsrail İran saldırılarının yoğunlaşabileceğini ve haftalarca veya daha uzun süre devam edebileceğini belirtti.

The New York Times’ın haberine göre Pazartesi günü Amerikan ve İsrail uçakları İran’daki hedefleri bombalarken, çatışmalar Lübnan’a da yayıldı; burada İran destekli milis gücü Hizbullah İsrail’e roketler fırlattı ve İsrail, Beyrut dışındaki milislerin mevzilerini bombaladı. Salı sabahı erken saatlerde İsrail ordusu, Lübnan’da tekrar saldırıya geçtiğini ve başkent Beyrut’taki Hizbullah komuta merkezlerini ve silah depolarını hedef aldığını açıkladı.

Aynı sıralarda Birleşik Arap Emirlikleri Savunma Bakanlığı, hava savunmasının İran’dan gelen “balistik füze bombardımanıyla” mücadele ettiğini söyledi. Ve birkaç saat içinde Suudi Savunma Bakanlığı, Riyad’daki Amerikan Büyükelçiliğinin iki insansız hava aracı tarafından saldırıya uğradığını, bunun sonucunda “sınırlı bir ateş” ve küçük hasar meydana geldiğini açıkladı.

ABD-İsrail hava saldırılarının başlamasından bu yana kamuoyu önünde ilk kez konuşan Başkan Trump, askeri harekat için ucu açık bir zaman dilimi sundu. “Süre ne olursa olsun, sorun değil, ne gerekiyorsa yapacağız,” dedi. “Başından beri dört ila beş hafta öngördük, ancak bundan çok daha uzun süre devam etme kapasitemiz var.” Günün ilerleyen saatlerinde, Capitol Hill’de Dışişleri Bakanı Marco Rubio gazetecilere “en ağır darbelerin henüz ABD ordusundan gelmediğini” söyledi.

Pentagon, İran saldırılarında ölen Amerikalı askerlerin sayısının altıya yükseldiğini açıkladı. Ayrıca, ABD ordusunun “açıkça dost ateşi olayı” olarak adlandırdığı olayda, üç Amerikan jeti Kuveyt hava savunması tarafından düşürüldü. Ordu, uçaklardaki altı mürettebat üyesinin de güvenli bir şekilde fırlatıldığını ve kurtarıldığını söyledi.

New York Post’un haberine göre, başkan Pazartesi günü verdiği bir röportajda şunları söylemişti: “Kara birliklerine gelince, her başkanın dediği gibi, ‘Kara birlikleri olmayacak’ diye bir endişem yok. Ben bunu söylemiyorum.”

İran Devrim Muhafızları’ndan üst düzey bir yetkili Pazartesi günü, dünyanın petrol arzının yaklaşık beşte birinin geçiş noktası olan Hürmüz Boğazı’ndan “tek bir damla petrol bile” geçmeyeceğine yemin etti. Devrim Muhafızları komutanının danışmanı İbrahim Cabari, İran devlet televizyonunda yaptığı açıklamada, boğazdan geçmeye çalışan herhangi bir gemiyi “ateşe vereceklerini” söyledi. Devrim Muhafızları’nın hafta sonu gemileri uyarmasının ardından boğazdan geçen trafik zaten yavaşlamıştı, ancak İran doğrudan bir tehditte bulunmamıştı.

İran nereleri vuruyor:

Ortadoğu’daki saldırıların genişlemesinin bir başka işareti olarak, Katar Savunma Bakanlığı, hava kuvvetlerinin İran’dan gelen iki Su-24 bombardıman uçağını düşürdüğünü açıkladı. Bu, İsrail-ABD saldırısına misilleme olarak Körfez komşularına ve İsrail’e füze ve insansız hava araçları gönderen İran’ın, Katar hava sahasına savaş uçakları da gönderdiğine dair ilk rapor oldu.

İran liderleri meydan okumaya devam etti. Ülkenin en üst düzey güvenlik yetkilisi Ali Larijani, İran’ın yeni liderlerinin Washington ile müzakere arayışında olduğuna dair haberleri yalanladı ve Trump’ı “hayal ürünü fanteziler” kurmakla ve Ortadoğu’yu “kaosa sürüklemekle” suçladı. Pazartesi günü sosyal medyada yaptığı bir dizi ateşli paylaşımda, İran’ın “uzun bir savaşa hazırlandığını” söyledi.

İran’da vurulan yerler:

Trump ve Rubio’nun yorumları, yönetimin İran saldırısı konusundaki belirsiz mesajlarını bir kez daha gösterdi.

Öğleden sonra Kongre liderlerine yönelik gizli bir brifing öncesinde konuşan Rubio, ABD-İsrail’in İran’a karşı düzenlediği saldırıların “yaklaşan bir tehdide” yönelik olduğunu savundu, ancak daha sonra İsrail’in ABD olmadan bile saldırılara başlayacağı ve İran’ın misillemesine Amerikan hedeflerini de dahil edeceği beklentisiyle önleyici bir saldırı gerçekleştirdiklerini belirtti. ABD’nin, İran’ın balistik füze yeteneklerinin yok edilmesi de dahil olmak üzere hedeflerine ulaşana kadar İran’ı vuracağını söyledi.

Rubio,”İsrail’in bir eylemde bulunacağını biliyorduk. Bunun Amerikan kuvvetlerine karşı bir saldırıyı tetikleyeceğini ve bu saldırıları başlatmadan önce önleyici bir şekilde harekete geçmezsek daha yüksek kayıplar vereceğimizi biliyorduk” dedi.

Günün erken saatlerinde Beyaz Saray’da bu hedefleri sıralayan Trump, “İran’ın füze yeteneklerini yok ediyoruz ve bunu şu anda bile yapıyoruz” dedi. Saldırıların “donanmalarını yok ettiğini” ve Tahran’daki “bu hasta ve uğursuz rejimin” “asla nükleer silah elde edemeyeceğini” veya Orta Doğu’da militan grupları desteklemeye devam edemeyeceğini garanti altına aldığını söyledi.

Günün diğer önemli gelişmeleri şöyleydi:

Ekonomik sonuçlar: Çatışmalar nakliye yollarını kapatıp üretim tesislerine zarar verdiğinden, petrol ve doğalgaz piyasaları oldukça dalgalı kaldı. Nakliye şirketleri ve İran medyasına göre, dünyanın petrol arzının beşte birinin geçiş noktası olan Hürmüz Boğazı’ndan geçen deniz trafiği durduruldu. Ayrıca Katar’ın devlet enerji şirketi, sıvılaştırılmış doğalgaz üretimini durduracağını ve böylece dünyanın yakıt arzının büyük bir bölümünü keseceğini açıkladı.

Ölü sayısı: İran Kızılayı acil servisinin Pazartesi günü yaptığı açıklamaya göre, savaşın başlangıcından bu yana İran’da 550’den fazla kişi öldü. Lübnan Sağlık Bakanlığı, İsrail hava saldırılarında en az 31 kişinin öldüğünü açıkladı. Yetkililere göre, Cumartesi gününden bu yana İsrail’de en az 10 kişi ve Körfez genelinde siviller de dahil olmak üzere altı kişi öldü.

Basra Körfezi: İran füzeleri ve insansız hava aracı saldırıları, Irak, Kuveyt, Birleşik Arap Emirlikleri ve ABD’nin askeri üslerinin bulunduğu diğer ülkelerde patlamalara yol açtı. İran liderleri saldırıların ABD varlıklarını hedef aldığını söylese de, Dubai’nin uluslararası havaalanı, otelleri ve diğer sivil ve ekonomik altyapı da vuruldu.