Trump ‘Seçimden önce İran’a saldırmayacağım’ diyor ama Pentagon çok ciddi yığınak yapıyor

ABD askeri yetkililerine göre Pentagon, Başkan Donald Trump’ın savaşı yeniden başlatma konusundaki tereddütlü tavrına rağmen, İran’a karşı geniş çaplı askeri operasyonları yeniden başlatmak üzere çeşitli seçenekler hazırlıyor.

Bölgeye sevk edilen devasa askeri gücün bir parçası olarak üç uçak gemisi yakında Orta Doğu’da buluşacak. Pentagon, Trump’ın talimatıyla İran’ın füze ve insansız hava aracı (İHA) cephaneliğine, enerji tesislerine ve diğer askeri hedeflerine yönelik saldırı planları geliştirdi.

Ancak Trump, İran’a karşı ağır operasyonları yeniden başlatma kararını defalarca erteledi. İran’ın petrol tankerlerine yönelik artan saldırılarına rağmen, ABD ordusunun son haftalardaki tepkisi oldukça sınırlı kaldı.

Trump, Perşembe günü sosyal medyadan yaptığı açıklamada, ara seçimlerden önce İran’a saldırmayacağını ve iki ülkenin “verimli görüşmeler yürüttüğünü” belirtti.

Reddedilen Planlar ve Camp David Görüşmesi

Yetkililerin The New York Times gazetesine aktardığına göre, son aylarda ulusal güvenlik ekibi ve Pentagon, Trump’a İran veya Yemen’deki İran destekli Husi milislerine yönelik beş farklı büyük operasyon teklifi sundu. Ancak Trump her seferinde bu planları veto etti.

Yine de Trump, yeni saldırı seçeneklerinin hazırlanmasını talep etti. Başkan Yardımcısı JD Vance liderliğindeki üst düzey ulusal güvenlik yetkilileri, geçen Cuma günü Camp David’de yapılan bir toplantıda bu planları masaya yatırdı. Taslağa göre plan, yaklaşık üç gün sürecek kısa ama yoğun bir harekatı öngörüyor.

Saldırıların merkezinde, Devrim Muhafızları’nın savaşın ilk döneminden bu yana büyük ölçüde yeniden inşa ettiği füze ve İHA cephaneliği yer alıyor. Diğer hedefler arasında İran’ın enerji tesisleri ile Devrim Muhafızları’nın komuta merkezleri ve karargahları bulunuyor.

Diplomatik Çabalar ve Nükleer Kilitlenme

Yetkililer, aracılar vasıtasıyla yürütülen diplomatik temaslarda bazı ilerlemeler kaydedildiğine dair Trump’ın değerlendirmesini doğruluyor. Ancak görüşmeler İran’ın nükleer programı konusunda tıkanmış durumda. ABD’li müzakereciler öncelikle nükleer program üzerinde bir anlaşmaya varılmasını isterken, İran tarafı bu konunun en son ele alınmasında ısrar ediyor.

Ayrıca geçen zaman içinde askeri taktiklerini geliştiren İran, daha zorlu bir rakip haline geldi. İran füzelerini düşürmek için artık savaşın başındakinden daha fazla önleyici füze gerekiyor; bu durum, ABD’nin halihazırda zorlanan mühimmat stokları üzerinde baskı oluşturuyor. İstihbarat raporlarına göre İran, Çinli şirketlerden sağlanan uydu görüntüleri sayesinde ABD üslerini daha hedef odaklı vurabiliyor.

İngiliz Donanması tarafından yönetilen bir izleme grubuna göre, misilleme saldırılarının yaşandığı Eylül ayından bu yana İran en az 13 gemiyi hedef aldı. İstihbarat verileri ise bu sayının 20’ye yakın olduğunu gösteriyor. ABD ise bu saldırıların hiçbirine geniş çaplı bir askeri yanıt vermedi.

Hürmüz Boğazı ve Sevk Edilen Devasa Güç

Yaz boyunca uluslararası taşımacılığa yönelik saldırılara düzenli misilleme yapan ABD’nin son dönemdeki sessizliği, yetkililere göre Trump’ın savaşı tam anlamıyla yeniden başlatma konusundaki çekincelerini yansıtıyor. ABD’li komutanlar; Amerikan birliklerinin bulunduğu üslere, bölgedeki enerji tesislerine ve sivil altyapıya yönelik saldırıları durdurmanın zorlaşmasından endişe duyuyor.

Trump, sosyal medya paylaşımında Hürmüz Boğazı’ndan geçen petrolün İran kaynaklı olmadığını iddia etti. Ancak uzmanlar bu konuda farklı düşünüyor. İran, geçiş ücreti ödeyen ya da kendi petrolünü taşıma ihtimali olan bazı gemilerin geçişine izin veriyor ve yaptırımları delmek için kullandığı geniş bir “gölge tanker filosuna” sahip.

ABD Hazine Bakanlığı, Perşembe günü İran’ın yasa dışı petrol ticaretinde kullandığı tespit edilen 17 gemiye yaptırım uyguladı.

Siyasi Takvim ve Savunma Stoklarındaki Riskler

Trump’ın yakın çevresindeki bazı yetkililer askeri harekatın Tahran’ın tutumunu değiştireceğinden şüpheli. Bu yetkililer, uygulanan ekonomik baskı kampanyasının sonuç verdiğini ve İran’ı taviz vermeye zorlamak için biraz daha zamana ihtiyaç olduğunu savunuyor.

ABD ordusu, Başkan’ın karar değiştirmesi ihtimaline karşı önümüzdeki günlerde geniş çaplı operasyonlara başlayabilecek şekilde teyakkuzda bekliyor.

Donanma Sevkiyatı: San Diego’dan ayrılan Theodore Roosevelt uçak gemisi taarruz grubu, Ekim ayı sonunda George H.W. Bush ve George Washington gemilerine katılacak.

Personel Sayısı: Ay sonunda bölgede 20.000’den fazla denizci ve deniz piyadesi ile yüzlerce savaş uçağı konuşlandırılmış olacak. Bu konuşlanma, 2003’ten bu yana bölgedeki en büyük üçlü uçak gemisi varlığı anlamına geliyor.

Stok Endişesi: Üst düzey yetkililer, Orta Doğu’daki üsleri korumak uğruna küresel hava savunma mühimmatı stoklarının tükenmesinden kaygı duyuyor.

İran taktiklerini geliştirdikçe, ABD ve müttefikleri üslerini korumak için daha fazla savunma füzesi harcamak zorunda kalıyor. Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), azalan stokları takviye etmek amacıyla Avrupa ve Asya’daki konuşlu mühimmatları bölgeye kaydırmaya devam ediyor.