Bezos’un roketi rampada patladı, bütün hesaplar altüst oldu

Jeff Bezos’a ait uzay şirketi Blue Origin tarafından üretilen bir roket, Perşembe gecesi Florida’daki fırlatma rampasında patladı.

Patlama, yaklaşan bir fırlatma öncesinde yapılan bir test sırasında, yaklaşık saat 21:00’te meydana geldi.

Blue Origin sosyal medyada yaptığı açıklamada, “Bugünkü sıcak ateşleme testinde bir anormallik yaşadık. Tüm personel güvende” dedi.

The New York Times’ın haberine göre test, roketin fırlatma rampasında sıkıca tutulmasını sağlarken, itici kademedeki yedi motoru ateşlemeyi amaçlıyordu. Roketin yanlarından alevler yükselmeye başladı ve fırlatma rampasını büyük bir patlama sardı.

Alev topu, Cape Canaveral Uzay Kuvvetleri İstasyonu’ndaki fırlatma rampasına ve çevresindeki ekipmana ciddi şekilde hasar verdi. Bu, Blue Origin’in, Dünya yörüngesine çıkan ilk Amerikalı astronot John Glenn’in adını taşıyan 322 fit yüksekliğindeki New Glenn roketi için sahip olduğu tek fırlatma rampası. Onarımların aylar sürmesi muhtemel.

Roket, Amazon’un internet uydu ağı Leo için 48 uydu taşıyacaktı. Leo, “Alçak Dünya Lörüngesi” anlamına gelen bir kısaltma ve SpaceX’in Starlink ağına rakip bir ağ. Amazon uyduları roketin içinde değildi.

Bezos sosyal medyada, “Asıl nedeni bilmek için henüz çok erken, ancak onu bulmak için zaten çalışıyoruz,” diye yazdı. “Çok zor bir gün, ancak ne gerekiyorsa yeniden inşa edeceğiz ve uçmaya geri döneceğiz. Buna değer.”

Bezos’un milyarder uzay rakibi, SpaceX’in CEO’su Elon Musk, başsağlığı dileklerini iletti: “Bunu görmek üzücü, umarım çabuk iyileşirsiniz,” diye yazdı X platformunda.

Bu başarısızlık, zaten hata payı çok az olan NASA’nın Ay planlarını etkileyecek.

Blue Origin, NASA’nın astronotları Ay yörüngesinden Ay yüzeyine götürmek için görevlendirdiği iki şirketten biri (diğeri SpaceX). Bu plan, iniş aracını Ay’a ulaştırmak için birden fazla New Glenn fırlatmasına bağlı.

Gelecek yıl fırlatılması planlanan NASA’nın Artemis III görevi, NASA astronotlarının Orion kapsüllerini SpaceX ve Blue Origin iniş araçlarıyla kenetleme pratiği yapmalarına olanak sağlamayı amaçlıyordu.

Fırlatma rampasının hasar görmesi nedeniyle Blue Origin’in Artemis III’e katılması mümkün olmayabilir.

NASA yöneticisi Jared Isaacman, X’te yazdığı mesajda, “Uzay uçuşu affetmez ve yeni ağır yük fırlatma yeteneği geliştirmek son derece zordur. Bu anormalliğin kapsamlı bir şekilde araştırılmasını desteklemek, kısa vadeli görev etkilerini değerlendirmek ve roket fırlatmaya geri dönmek için ortaklarımızla birlikte çalışacağız” dedi.

Ayrıca, “Artemis ve Ay Üssü programlarına yönelik herhangi bir etki hakkında bilgi edindikçe paylaşacağız” diye ekledi.

Blue Origin’in daha küçük bir robotik ay iniş aracı olan Blue Moon Mark 1’in, bu yılın sonlarında bir New Glenn roketiyle fırlatılması planlanıyordu. Salı günü NASA ayrıca, 2028’de Ay’a keşif araçları götürmek üzere iki adet New Glenn roketi için Blue Origin’e sözleşme verdiğini duyurdu; bu roketler, Artemis IV ve Artemis V Ay görevleri sırasında astronotlar tarafından kullanılacak.

Cape Canaveral’ı temsil eden Cumhuriyetçi Kongre üyesi Mike Haridopolos, konuyla ilgili şunları yazdı:

New Glenn bugüne kadar üç kez fırlatıldı ve karışık bir performans sergiledi. İlk görevi Ocak 2025’te gerçekleşti ve bir test uydusunu yörüngeye başarıyla yerleştirdi; ancak Atlantik Okyanusu’ndaki bir mavnaya roketin indirilmesi girişimi başarısız oldu.

İkinci fırlatma başarılı oldu ve NASA’nın ESCAPADE görevini Mars yoluna sokarak roketin inişini sağladı.

Üçüncü fırlatmada ikinci uçuştan kalan roket yeniden kullanıldı ve ikinci kez indirildi. Ancak ikinci aşamada meydana gelen bir arıza nedeniyle, yük (AST SpaceMobile şirketine ait bir uydu) planlanandan çok daha düşük bir yörüngeye yerleşti ve atmosferde yanarak yok oldu.