TCMB'ye göre altın tasarruf oranının yüksek olduğu illerde konut fiyatları daha hızlı arttı. 2023-2025 dönemini inceleyen araştırma bu illerde konut fiyatlarının ortalama yüzde 10 daha çok arttığını ortaya koydu.
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), altın tasarruf etkilerinin konut piyasalarına etkisini araştırdı.
TCMB’nin araştırma çalışmalarında yayımlanan “Altın Kanalı: Altın Tasarruf Eğilimleri Türkiye’de Konut Piyasasını Nasıl Şekillendiriyor?” başlıklı Mehmet Selman Çolak ve Mehmet Emre Şamcı’nın tablosu şu şekilde oldu:
“Gelişmekte olan ekonomilerin birçoğunda hane halkları ve kripto para gibi alternatif varlıkları önemli miktarlarda tutmakta, öte yandan bu varlıkların ölçümüne ilişkin problemler makroekonomik etkileri incelemeyi zorlaştırmaktadır.
Bu çalışmada, Türkiye’de iller arasında altın tasarruf eğilimlerindeki farklılıkları ve 2023-2025 yılları arasında yaşanan dışsal küresel altın fiyat artışını kullanarak, altın servet etkisinin konut piyasasına nasıl yansıdığını incelemekteyiz. Resmi ve gayri resmi altın tasarruflarını temsil etmek için il düzeyinde veri setini ve farkların farkı (DID) tasarımını içeren yeni bir yaklaşım kullanarak, servet etkisiyle altın oranının yüksek olduğu illerde konut fiyatlarının önemli ölçüde daha fazla arttığını ve ortalama yüzde 10’luk bir kümülatif ek fiyat artışı olduğunu gösteriyoruz.
Mekanizma testleri likidite kanalına işaret etmektedir: nakit konut satışların payı artarken, krediyle finanse edilen işlemlerde artış görülmemektedir. Aynı zamanda, konut sahiplerinin bilançolarının güçlenmesine bağlı konut satma eğiliminin azalması ile uyumlu olarak ikincil piyasa satışları düşmektedir. Pasif getirilere dayalı Bartik tarzı bir araç değişken (IV) stratejisi, nedensellik iddiasını desteklemektedir.
Bulgular, alternatif tasarruf araçlarının nakit rolü yoluyla reel varlık enflasyonunu tetikleyebileceğine işaret etmekte ve kredi akışlarına odaklanan para politikası ve makro ihtiyati politika çerçevesinin enflasyonist ortamlarda servet etkisini göz ardı etmemesi gerektiğini göstermektedir.”