61. Venedik Sanat Bienali Türkiye Pavyonu’nda küratörlüğünü Başak Doğa Temür’ün üstlendiği sergi; fotoğraf, video, tekstil ve heykel disiplinlerini harmanlıyor.
Dünyanın en prestijli sanat etkinliklerinden biri olan Venedik Sanat Bienali, 61. edisyonunda Türkiye Pavyonu ile dikkat çekici bir projeye ev sahipliği yapacak. İstanbul Kültür Sanat Vakfı’nın (İKSV) koordinasyonunda gerçekleşen pavyonda, sanatçı Nilbar Güreş, izleyicileri “Gözlerinizden Öperim” başlıklı sergisiyle selamlayacak. 9 Mayıs – 22 Kasım tarihleri arasında Arsenale’de ziyaret edilebilecek olan sergi sanatçının geçmiş dönem işlerinin yanı sıra bu bienal için özel olarak tasarladığı yeni yapıtlarını ilk kez gün ışığına çıkaracak. Serginin ismi Anadolu’nun gündelik dilinde samimiyet, nezaket ve derin saygıyı ifade eden bir selamdan geliyor. Nilbar Güreş bu sıcak ifadeyi bir sergi başlığına dönüştürerek izleyiciyle insani bir bağ kurmayı hedefliyor. Sanatçının disiplinlerarası pratiği fotoğraf, video ve kolajın yanına son yıllarda eklenen büyük ölçekli heykellerle genişliyor. Serginin en dikkat çekici yanlarından biri de üretim süreci:
Kolektif Emek: Yapıtlar, Aralık 2025 ile Mart 2026 arasında heykeltıraşlar, terziler ve metal ustalarıyla birlikte İstanbul’da üretildi.
Hafıza Taşıyıcısı: Malzemeler sadece birer form değil, aynı zamanda emeğin ve toplumsal hafızanın birer parçası olarak ele alındı.
Beden, mesafe ve karşılaşma
Küratör Başak Doğa Temür, serginin izleyiciyi tek bir rotaya hapsetmediğini, aksine mekânla özgür bir ilişki kurmaya davet ettiğini belirtiyor. Tavandan sarkan, duvarlara yaslanan veya yere yaklaşan yapıtlar, pavyonun içinde âdeta bir koreografi oluşturuyor. Bu düzenleme, ziyaretçiyi hızlı bir turist olmaktan çıkarıp, anı hisseden yavaş bir “tanığa” dönüştürüyor.
Toplumsal meselelerin şiirsel dili
Nilbar Güreş’in sanatı toplumsal cinsiyet, göç, aidiyet ve ayrımcılık gibi ağır konuları günlük hayatın içinden, yaşanmışlıklarla ele alıyor. Ev içi nesneler, tekstiller ve doğal formlar sanatçının elinde mizah, şefkat ve direnç dolu birer anlatıya dönüşüyor. Güreş’e göre kırılganlık, bir zayıflık değil; aksine dayanışma doğuran bir güç.
Sergiye eşlik eden yayınlar
Proje kapsamında, Vehbi Koç Vakfı’nın desteği ve Mousse yayınevi iş birliğiyle hazırlanan Türkçe ve İngilizce kapsamlı bir kitap yayımlanıyor. Kitap, sanatçının üretimine dair derinlemesine analizlerin yanı sıra; yerinden edilme, bellek ve çoğulluk temalarını işleyen özel bir şiir seçkisini de barındırıyor.
Kurumsal destekçiler
2014’ten bu yana Arsenale’de kalıcı bir mekâna sahip olan Türkiye Pavyonu, çağdaş sanatımızın uluslararası arenadaki en güçlü platformlarından biri. Bu yılki sergi: T.C. Dışişleri Bakanlığı himayesinde, T.C. Kültür ve Bakanlığı katkılarıyla, Trendyol Sanat’ın eş sponsorluğunda gerçekleştiriliyor. Ayrıca SAHA Derneği prodüksiyon, Türk Hava Yolları ise ulaşım desteği sağlıyor.
Bienalin Teması: “Minör Tonlarda”
Genel küratörlüğünü Koyo Kouoh’un yaptığı 61. Venedik Bienali, bu yıl “In Minor Keys / Minör Tonlarda” temasıyla düzenleniyor. Venedik’te Türkiye Pavyonu’nu ziyaret edecekler, sadece bir sanat sergisini değil; bir sanatçının izleyiciye uzattığı en zarif cümleyi duyacaklar: “Gözlerinizden öperim.”