İşte Yeni Parti’nin 41 sayfalık programı: Altı Ok’u benimsiyor

Özgür Özel liderliğinde kurulan Yeni Parti, resmi internet sitesi üzerinden parti programını açıkladı. Toplam 41 sayfadan oluşan programın giriş bölümünde, “Bu kara düzeni değiştireceğiz” vurgusu yer aldı. Yeni Parti’de CHP’nin Özel döneminde güncellenen 130 sayfayı aşan programı ve yenilenmiş tüzüğü esas alındı.

Program özetlenerek, temel kısımları aynı biçimde tekrarlandı. Kamuculuk ve sosyal devlet kısımları büyük oranda aynı biçimiyle alındı. (Programın tam metnine bu linkten ulaşabilirsiniz.)

Programda, “tarafsız ve sembolik yetkilere sahip Cumhurbaşkanlığı modeli”, “güçlü Meclis” ve “kuvvetler ayrılığı ilkesine dayalı parlamenter sistem” hedefi vurgulandı.

Programda öne çıkan başlıklardan biri kapsayıcı toplumsal buluşma hedefi oldu; ayrıca sosyal devlet anlayışına ilişkin başlıklar da yer aldı.

Programda partinin “siyasi kimliği” genel olarak “Cumhuriyet değerleri”, “Atatürk ilkeleri”, “yenilenme hedefleri” eşliğinde CHP’yi simgeleyen “Altı Ok” prensipleri ve “çağdaş sosyal demokrat değerler”le temellendirildi.

Program; “Değişim Çağrısı”, “Demokrasi, Yönetim ve Adalet”, “Kalkınma ve Ekonomi”, “Sosyal Devlet” ile “Dış Politika, Güvenlik ve Dirençlilik” olmak üzere beş bölümden oluştu.

Programın “Değişim Çağrısı” başlıklı ilk bölümünde, Türkiye’deki ekonomik ve siyasal düzen eleştirilerek, “Bu kara düzeni değiştireceğiz” ifadesine yer verildi. Yeni Parti’nin yalnızca yeni bir siyasi parti kurmak için değil, “Türkiye’de siyaseti, iktidarı, hayatın işleyişini ve Türkiye’nin kaderini değiştirmek için” yola çıktığı belirtildi.

Partinin iktidar hedefinin yalnızca yöneten kişilerin değişmesi anlamına gelmediği kaydedilen programda, “Devletin işleyişini, ekonominin önceliklerini, siyasetin dilini ve iktidarla yurttaş arasındaki ilişkiyi değiştirme iradesidir” denildi.

Programda partinin temel dayanağının, ulusal egemenliği esas alan Cumhuriyet’in kurucu felsefesi olduğu belirtildi. Mustafa Kemal Atatürk’ün bağımsız, demokratik ve egemen Türkiye idealinin partinin temel yol göstericisi olduğu ifade edildi.

Yeni Parti’nin cumhuriyetçilik, milliyetçilik, halkçılık, devletçilik, laiklik ve devrimcilikten oluşan Altı Ok’u benimsediği kaydedilen programda, partinin siyasal anlayışının çağdaş sosyal demokrat değerlerden beslendiği bildirildi.

Yeni Parti’nin yönetim sistemine ilişkin hedefleri arasında, kuvvetler ayrılığını esas alan parlamenter sisteme geçilmesi yer aldı. Meclis’in yasama ve denetim yetkilerinin güçlendirileceği, hükümetin parlamentoya karşı sorumlu ve denetlenebilir olacağı bildirildi.

Cumhurbaşkanlığı makamının tarafsız, birleştirici ve sembolik anayasal sınırlar içinde yeniden tanımlanacağı belirtilirken kadınların ve gençlerin siyasette eşit temsili için bağlayıcı mekanizmaların kurulacağı kaydedildi.

Programda, siyasi etik yasası çıkarılması, siyasetin finansmanının şeffaflaştırılması, seçim barajının düşürülmesi ve parti içi demokrasinin güçlendirilmesi hedeflerine de yer verildi.

Yerel yönetimlerin idari ve mali özerkliğinin güçlendirileceği, Avrupa Yerel Yönetimler Özerklik Şartı’nın tam olarak uygulanacağı kaydedildi.

Kesinleşmiş yargı kararı olmadan seçilmiş yerel yöneticilerin görevden alınmasına izin verilmeyeceği belirtilen programda, kayyum uygulamalarına son verileceği bildirildi.

Kent planlamasının bilimsel, ekolojik, sosyal ve katılımcı esaslarla yapılacağı ifade edilerek, “Kente karşı suç” kavramının hukuk sistemine kazandırılacağı kaydedildi.

Programda, Kürt sorununda kalıcı çözümün demokratik, eşitlikçi ve katılımcı bir düzenle sağlanacağı belirtilerek, “Terörün sona ermesiyle birlikte eşitlikçi, katılımcı, demokratik bir siyasi ve toplumsal düzenin kurulması ile Kürt sorununda kalıcı çözüm sağlanacaktır” denildi.

Ana dilin bir hak olduğu vurgulanarak, tüm yurttaşların ana dilini öğrenme, kullanma ve geliştirme hakkının sağlanacağı bildirildi. Doğu ve Güneydoğu Anadolu başta olmak üzere bölgesel eşitsizliklerin yoğunlaştığı bölgelerde özel kalkınma programlarının uygulanacağı kaydedildi.

Alevi yurttaşların taleplerine ilişkin olarak cemevlerinin ibadethane statüsünün yasal güvenceye kavuşturulacağı belirtildi. Madımak Oteli’nin ise toplumsal hafızayı güçlendiren kapsamlı bir “utanç müzesine” dönüştürüleceği bildirildi.

Ekonomi programının verimlilik temelli, adil, planlı, yeşil, dijital ve kapsayıcı bir kalkınma anlayışına dayandığı belirtildi. Devletin ekonomide düzenleyen, denetleyen, yatırım yapan ve stratejik alanlarda öncülük eden bir aktör olacağı kaydedildi.

Sanayi, tarım, enerji, teknoloji, eğitim, istihdam ve çevre politikalarını birlikte ele alacak ulusal planlama kapasitesi oluşturulacağı bildirildi. Kamu alımları ve teşvik sisteminin stratejik hedeflere göre yeniden düzenleneceği; yapay zekâ, robotik, biyoteknoloji, uzay teknolojileri ve ileri malzeme teknolojilerinin öncelikli alanlar arasında olacağı belirtildi.

Merkez Bankası’nın araç bağımsızlığının sağlanacağı, dolaylı vergilerin kademeli olarak azaltılacağı ve vergi sisteminin adalet temelinde yeniden düzenleneceği kaydedildi.

Kamu zararına yol açan garantili kamu-özel işbirliği modellerinin terk edileceği; köprü, otoyol ve altyapı yatırımlarında şeffaflık ile kamu yararının esas alınacağı ifade edildi.

Programda, Türkiye’nin İstanbul Sözleşmesi’ne yeniden taraf olacağı ve sözleşme hükümlerinin eksiksiz uygulanacağı bildirildi.

Kadınların siyasette ve karar mekanizmalarında eşit temsili için mevzuat değişikliği yapılacağı, pozitif ayrımcılık ve kota uygulamalarının güçlendirileceği belirtildi.

Kadın sığınakları, danışma merkezleri, cinsel şiddet kriz merkezleri ve 7 gün 24 saat hizmet verecek şiddet hattından oluşan bir mücadele mekanizması kurulacağı ifade edildi. ILO’nun çalışma hayatında şiddet ve tacizle mücadeleyi düzenleyen 190 sayılı sözleşmesinin yürürlüğe konulacağı kaydedildi.

Dış politikada Atatürk’ün “Yurtta Barış, Dünyada Barış” ilkesinin esas alınacağı belirtilerek, Türkiye’nin Batı İttifakı içindeki etkinliğinin güçlendirileceği bildirildi.

Avrupa Birliği üyelik sürecinin hızlandırılacağı, Gümrük Birliği Anlaşması’nın güncelleneceği; Avrupa Konseyi, Avrupa Birliği, AGİT ve NATO’daki etkinliğin artırılacağı kaydedildi.

Rusya, Çin ve diğer ülkelerle dengeli ve eşitlik temelinde ilişkiler geliştirileceği belirtildi. KKTC’nin siyasi eşitliği, egemenliği ve uluslararası hukuktan doğan haklarının savunulacağı ifade edildi.

Çok partili siyasi tarihimizin en büyük siyasi depremi yaşandı; CHP bölündü, Yeni Parti kuruldu