Blaundos kazısı: Rahiplerin sunak alanları gün yüzüne çıkıyor

Büyük İskender’in Anadolu seferi için Makedonya’dan gelen askerlerin yerleştirildiği, “garnizon kenti” olarak da adlandırılan Blaundos Antik Kenti doğal bir kale görünümünü halen koruyor.

Sadece tek girişi bulunan antik kent Ulubey Kanyonu’nun oluşturulduğu derin vadilerle çevrili.

Antik kentin merkezinde mitolojide “tarım ve bereketin sembolü” olarak bilinen tanrıça Demeter’in 2 bin yıllık tapınağı ve şehrin giriş kapısına yaklaşık 200 metre mesafede de 1900 yıllık Kuzey Tapınağı var.

Blaundos Antik Kenti’nde 2018 yılında başlayan ve Uşak Müzesi Müdürlüğünce sürdürülen kazı çalışmaları devam ediyor. Geçen kazı sezonunda Kuzey Tapınağı’nın üzerine inşa edilen 12 metre uzunluğa, 10 metre genişliğe ve yaklaşık 2 metre yüksekliğe sahip mermer yapı ortaya çıktı.

Bu yıl aynı bölgede devam eden çalışmalarda ise tapınağın “kutsal alan” olarak nitelendirilen ve rahiplerin kullandığı, adakların adandığı ve duaların edildiği bölümünde çalışma yürütülüyor.

Uşak Müzesi Müdürü ve Blaundos Antik Kenti Kazı Başkanı İlhan Çavuş, AA muhabirine antik kentin bir ordugah ve karargah şehri olduğunu söyledi.

Blaundos’un Roma İmparatorluğu’nun yer göstermesiyle Makedonya’dan gelen askerler tarafından tamamen savunmaya yönelik bir şehir olarak kurulduğunu anımsatan Çavuş antik kentin o dönem stratejik bir konuma sahip olduğunun altını çizdi.

“Blaundos’ta önemli keşifler, kalıntılar bulmayı hedefliyoruz”

Antik kentte iki büyük tapınağın yer aldığını ifade eden Çavuş şöyle konuştu:

“Geçen yıl antik mimaride ‘naos’ olarak adlandırılan tanrı veya tanrıça heykellerinin yer aldığı en iç bölümde çalışma yaptık. Bu sene kazı çalışmalarına 25 kişilik ekiple tapınağın rahiplere ayrılmış, sivil kullanım dışı bırakılmış ve duvarlarla ayrılan ‘temenos’ olarak nitelendirilen kutsal alanında başladık. Çünkü o dönemde rahipler tapınakta yaşıyor. Bulunduğumuz temenos alanı aslında insanların çok fazla giremediği bir bölüm. O dönemde yaşayanlar tanrıya doğrudan dua ederek yaklaşamadığı için önce tapınağa gelmeniz gerekiyordu. O dönemde çok tanrılı paganizm yaygın. Her şeyin, her inancın bir tanrısı var. Bereket tanrısı, sağlık tanrısı, savaş tanrısı ihtiyacınız neyse ona göre tapınaklara gidiyorsunuz ve adağınızı adıyorsunuz. İşte bizim temenos dediğimiz bu alanda da sunaklar var. Bu alanda sunaklara hediyeler bırakılıyor ve böylece tanrıya ulaşma yolu aranıyor. Bir nevi elindekilerle birlikte tanrıya ulaşıyorsunuz. O yüzden Blaundos’ta önemli keşifler, kalıntılar bulmayı hedefliyoruz.”

Çavuş kutsal alanda Bizans yapılarıyla da karşılaştıklarını dile getirdi.

Helenistik yerleşimden sonra antik kentte Roma tabakalarını gördüklerini aktaran Çavuş şunları kaydetti:

“Roma mimari üsluba çok önem veren bir imparatorluk. Bizans İmparatorluğu geldiğinde Romalıların malzemesini kullanarak kendi tarzında mimari alanlar yapıyor. Aslında Bizans döneminde daha basit yapılar görüyoruz. Roma dönemindeki devşirme malzemeyi kullanarak kendi işliklerini, dükkanlarını, mimari yapılarını oluşturuyorlar. Haliyle bu durum Roma ve Helenistik tabakasına büyük bir zarar veriyor. Bizim hedefimiz en erkene, en tabana ulaşmak. Tüm katmanları ayrıntılı şekilde belgelemeyi amaçlıyoruz. Temenos alanında Bizans etkileri de var. Öncelikle duvarlardaki Bizans alanlarını belgeleyip kaldırıyoruz. Daha sonra alttaki Roma ve Helenistik tabakaları belgeliyoruz. Kazıları tamamladığımızda burada restorasyon çalışması da yapacağız.”