Çöl gezisinde bulunan heykelcik tartışılıyor: Roma’dan mı yoksa Nebatilerden mi kaldı

Sıradan bir aile gezisi, insanlık tarihinin gizemli bir sayfasına ışık tutacak devasa bir keşfe dönüştü. Necef Çölü’nde yer alan Ramon Krateri’nde ailesiyle yürüyüşe çıkan 8 yaşındaki Dor Wolynitz toprağın altında gizlenmiş 1.700 yıllık paha biçilemez bir Roma heykelciği parçası buldu. İlk bakışta sıradan bir taş parçasını andıran bu eserin arkasından antik tanrıların izi çıktı.

Yürüyüş esnasında yerde alışılmadık hatlara sahip küçük bir taş fark eden küçük Dor merakına yenik düşerek nesneyi incelemeye başladı. Üzerindeki ince işçilik ve sanatsal detaylar bunun doğanın elinden çıkma bir kaya değil binlerce yıl öncesine ait bir insan emeği olduğunu hemen ele veriyordu.

Uzmanlar tarafından laboratuvar ortamında incelenen 6’ya 6 santimetre boyutundaki parça tam 1.700 yıl öncesine, yani Roma İmparatorluğu’nun ihtişamlı dönemine tarihlendirildi.

Jeolog Nimrod Wieler tarafından yapılan analizler heykelciğin Necef Çölü’nün yerel minerallerinden “fosforit” taşından yontulduğunu doğruladı. Bu veri eserin dışarıdan getirilmediğini, doğrudan o bölgede üretildiğini kanıtlaması açısından arkeologları heyecanlandırdı.

Antik heykelcik parçası, dönemin modasını ve inanç dünyasını da gözler önüne seriyor. “Himation” adı verilen antik ve ağır bir cbbe giymiş bir erkek figürünün üst gövdesi net şekilde seçilebiliyor.

Arkeologlar bu gizemli figürün kimliği konusunda iki güçlü teori üzerinde duruyor:

Ihtimal 1: Roma mitolojisinin en güçlü ismi, baş tanrı Jüpiter.

İhtimal 2: Bölgenin yerel halkı olan Nebatilerin gökyüzü ve güneş tanrısı olarak tapındığı ve Zeus ile özdeşleştirdiği Dushara.

Keşfi asıl benzersiz kılan detay ise bulunduğu nokta. Heykelcik antik dönemde Ortadoğu’nun can damarı olan ve baharat ticaretinin yapıldığı ünlü İpek Yolu üzerindeki “Khan Saharonim” adlı tarihi hanın hemen yakınlarında gün yüzüne çıkarıldı.

MÖ 3. yüzyıl ile MS 2. yüzyıl arasında bölgede hüküm süren Nebatiler bu ticaret yolları sayesinde sadece malları değil, inanç ve kültürleri de taşıyordu. Bulunan bu heykelcik Roma İmparatorluğu’nun küresel kültürüyle çölün yerel geleneklerinin nasıl iç içe geçtiğini gösteren bir kanıt niteliğinde.

8 yaşındaki Dor Wolynitz’in ve ailesinin gösterdiği tarihi duyarlılık sayesinde bu eşsiz eser koruma altına alındı. Tarihe ışık tutan heykelcik, bundan sonra resmi olarak Ulusal Hazineler koleksiyonundaki yerini alarak sergilenecek.