Amerikan enerji şirketi TransAtlantic Petroleum Yönetim Kurulu Başkanı Malone Mitchell, Diyarbakır Havzası'nın uzun vadede günlük 250 bin varil petrol ve 25 milyon metreküpten fazla doğal gaz üretim potansiyeline sahip olduğunu söyledi.
Mitchell, AA muhabirine, Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı (TPAO) ve ABD’nin en büyük petrol üreticilerinden Continental Resources ile birlikte Diyarbakır Havzası’ndaki konvansiyonel olmayan petrol ve doğal gaz kaynaklarının geliştirilmesine yönelik yürüttükleri çalışmalara ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Türkiye’nin konvansiyonel olmayan hidrokarbon kaynağı potansiyeline dikkati çeken Mitchell “Türkiye’de büyük ölçekli konvansiyonel olmayan kaynak potansiyeline sahip iki bölge bulunuyor. Bu kaynakların gözeneklilik ve geçirgenlik özelliklerinin daha düşük olmasını kastediyoruz. Bu iki bölge Türkiye’nin güneydoğusundaki Diyarbakır Havzası ve kuzeybatısındaki Trakya Havzası. Her iki havzada da 18 yıldır faaliyet gösteriyoruz.” bilgisini paylaştı.
Mitchell şirketin TPAO ile uzun yıllara dayanan işbirliğinin son dönemde yeni boyut kazandığını ve Kuzey Amerika’da yaygın olarak kullanılan konvansiyonel olmayan petrol ve gaz kaynaklarının üretime kazandırılmasına yönelik tecrübeyi Türkiye’ye taşıdıklarını belirterek “Bu işbirliği bilgi birikimi, sermaye ve kaynak paylaşımına dayanıyor.” dedi.
Beş yılda 25 sondaj kulesi
Diyarbakır Havzası’nın bekledikleri şekilde gelişmesi halinde gelecek beş yıl içinde sahada yaklaşık 25 sondaj kulesinin faaliyet gösterebileceğini ifade eden Mitchell, “Her sondaj kulesi, yatay sondaj yapacağı için dört ya da beş dikey kuyunun verimliliğine eşdeğer olacaktır. Bu önemli bir husus, çünkü çok daha az yüzey alanı kaplar.” değerlendirmesinde bulundu.
Mitchell, havzanın uzun vadeli potansiyeline ilişkin, şunları kaydetti:
“Diyarbakır Havzası yaklaşık 20 yıllık bir süreçte Türkiye’nin mevcut durumdaki kuyularının toplamından daha fazla kuyuya sahip olabilir. Beş yıllık yavaş bir büyüme sürecinin ardından olgun bir üretim seviyesine ulaşılacağını düşünüyoruz. Zamanla, havzanın toplam potansiyelinin günlük 250 bin varil petrole kadar ulaşabileceğini düşünüyorum. Diyarbakır Havzası’ndaki doğal gaz üretim potansiyeli ise günlük 25 milyon metreküpten fazla olabilir. 25 ila 50 milyon arasında bir üretim oldukça iyi bir miktar. Bu, Türkiye’nin iç talebinin önemli bir kısmını karşılayacaktır.”
Mitchell, TPAO’nun üretimin büyük kısmını gerçekleştireceğini, süreç ilerledikçe bazı sahaların tek başına sahibi ve geliştiricisi olarak faaliyet gösterebileceğini kaydetti.
“Türkiye, yatırımcıların güvenebileceği bir istikrar sunuyor”
Türkiye’nin enerji merkezi olma hedefine ilişkin de değerlendirmelerde bulunan Mitchell, ülkenin en büyük avantajının coğrafi konumu olduğunu söyledi.
Mitchell, Türkiye’nin enerjinin kesişim noktasında bulunduğunu belirterek, küresel enerji koridorlarındaki değişimlerin Türkiye’nin önemini artırdığını dile getirdi.
Enerji şirketlerinin artık yalnızca kaynak büyüklüğüne değil, faaliyet gösterdikleri ülkelerdeki istikrar ve öngörülebilirliğe de baktığını ifade eden Mitchell, “Türkiye belki bazı ülkeler kadar büyük enerji kaynaklarına sahip değil ancak yatırımcıların güvenebileceği bir istikrar sunuyor.” diye konuştu.
Mitchell, ABD’li şirketlere Türkiye merkezli faaliyet göstermeyi, Türk enerji sistemine katılım sağlamayı ve Türkiye’yi bir merkez olarak kullanarak çevre ülkelere açılmayı tavsiye ettiklerini, iş yapmaya çalıştıkları ülkelerde ise Türkiye ile kurdukları işbirliğini referans göstererek güven inşa ettiklerini ve Özbekistan’ın da bu yaklaşımın uygulandığı örneklerden biri olduğunu aktardı.
Türkiye ile işbirliğini “çok büyük bir fırsat” olarak nitelendiren Mitchell, şunları kaydetti:
“Başarıya giden en iyi ve en hızlı yolu garanti altına alabilmek için diğer faaliyetlerimizi bir noktaya kadar sınırlıyoruz. TPAO ile kurduğumuz ortak girişim şu anda muhtemelen dünya çapında sahip olduğumuz en önemli fırsat. Mesele sadece başarılı olmak değil, aynı zamanda TPAO’nun bizi başka projelere de davet edeceği şekilde başarılı olmak. Bu, muhtemelen sahip olduğumuz en önemli ilişki ve şu anda şirketimiz için dünya çapında bir fırsat olarak görüyoruz.”
Geçen yıl mart ayında TPAO, Texas merkezli TransAtlantic Petroleum ve Oklahoma merkezli Continental Resources arasında Diyarbakır Havzası’ndaki konvansiyonel olmayan petrol ve doğal gaz kaynaklarının geliştirilmesi amacıyla ortak girişim anlaşması imzalanmıştı.
Söz konusu işbirliğini “Türkiye’de petrol aramacılığında yeni bir dönemi açan anlaşma” olarak tanımlayan Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, en güncel çevresel ve teknolojik uygulamalarla yürütülecek projede yerli iş gücünün eğitimi ve teknik bilgi transferinin de sağlanacağını bildirmişti.
Türkiye’nin günlük ortalama petrol tüketiminin 1 milyon varil seviyesinde olduğu dikkate alındığında, havzanın tek başına söz konusu tüketimin yüzde 25’ini karşılayabilecek bir potansiyele sahip olduğu öngörülmektedir.