Altı AB ülkesinden Brüksel’e bütçe ültimatomu

Almanya’nın liderliğindeki 6 Avrupa Birliği’ne üye ülke, birliğin 2028-2034 bütçesi için Brüksel’e sert bir mesaj gönderdi. 6 ülke, bütçede “yüz milyarlarca” kesinti yapılmaması ihtimaline karşı Brüksel’e ültimatom verdi.

Almanya, Hollanda, İsveç, Danimarka, Avusturya ve Finlandiya AB’nin 2028-2034 dönemini kapsayacak yeni bütçesi konusunda Brüksel’e rest çekti. Financial Times’ın haberine göre altı ülke “yüz milyarlarca” euroluk harcama kesintisi yapılmaması halinde yaklaşık 2 trilyon euroya ulaşması beklenen yedi yıllık bütçe üzerinde anlaşmaya varılmayacağını bildirdi.

Financial Times’ın gördüğünü açıkladığı ve Almanya Başbakanı Friedrich Merz ile Hollanda, İsveç, Danimarka, Avusturya ve Finlandiya liderlerinin imzaladığı mektupta, AB’nin gelecek bütçesinin “temelden reforme edilmesi” gerektiği belirtildi.

Mektupta açıkça “bütçede kesinti yapmalıyız” ifadesi kullanıldı.

İmzacı ülkelerden birinin diplomatı da bütçe görüşmelerine ilişkin “Bütçe, yüz milyarlarca euro azaltılmadığı sürece bu yıl bir anlaşmaya varılamayacak” dedi.

Altı ülkenin verdiği mesaj AB’nin geleneksel harcama kalemleriyle yeni güvenlik ve ekonomik öncelikleri arasında yaşanan anlaşmazlığın boyutunu ortaya koydu.

Altı ülke AB bütçesindeki kaynakların artan güvenlik tehditleri ve ekonomik rekabet karşısında farklı alanlara yönlendirilmesini istiyor.

Bunda da savunma harcamalarının artırılması ve Çin ile ABD arasındaki rekabette zorlanan Avrupa şirketlerine destek sağlanması öne çıkıyor. Almanya ve diğer beş ülke yenilikçi şirketlerin desteklenmesi için de daha fazla kaynak ayrılmasını savunuyor.

Ülkeler AB bütçesinin yaklaşık üçte ikisini oluşturan tarım ve az gelişmiş bölgelere yönelik fonlarda kesintiye gidilmesini hedefliyor. Bu kaynakların bir bölümünün savunma, inovasyon ve ekonomik rekabet gibi yeni önceliklere aktarılması isteniyor.

Avrupa Komisyonu’nun önerdiği 2028-2034 bütçesinin yaklaşık 2 trilyon euroya ulaşması bekleniyor. Ancak üye ülkeler arasında bütçenin büyüklüğünden çok, kaynakların hangi alanlara aktarılacağı konusunda ciddi görüş ayrılıkları bulunuyor.

Almanya, Hollanda, İsveç, Danimarka, Avusturya ve Finlandiya toplam bütçe gelirlerinin yaklaşık yüzde 40’ına katkıda bulunuyor. Bu nedenle altı ülkenin talepleri, bütçe müzakerelerinde önemli bir ağırlık taşıyor.

Altı ülkenin ültimatomu, savunma harcamaları ve ekonomik rekabet gibi yeni öncelikler ile tarım ve bölgesel kalkınma fonlarının korunmasını isteyen üye ülkeler arasındaki görüş ayrılıklarını daha da belirgin hale getirdi.

Financial Times’a göre İrlanda’ya, en büyük katkıyı yapan ülkelerin talepleri ile tarım sübvansiyonları ve bölgesel kalkınma fonlarının korunmasını isteyen üye devletler arasında uzlaşma sağlayacak bir öneri hazırlama görevi verildi.

Görüşmelerinde temel anlaşmazlık AB’nin sınırlı kaynaklarını geleneksel harcama kalemlerinde tutup tutmayacağı veya savunma, inovasyon ve ekonomik rekabet gibi yeni önceliklere daha fazla kaynak ayırıp ayırmayacağı noktasında yoğunlaşıyor.