Erdoğan: Türkiye’nin uzay yarışında geri kalmasına asla müsaade etmedik

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Antalya NEST Kongre Merkezi’nde düzenlenen 77. Uluslararası Uzay Kongresini açtı. Burada konuşan Erdoğan, “Türkiye’nin uzay yarışında geri kalmasına asla müsaade etmedik” dedi.

‘Dünyanın daha fazla uzaya ihtiyacı var’ temasıyla düzenlenen kongrede konuşlan Cumhurbaşkanı,  “Haberleşmeden güvenliğe, ekonomiden ulaşıma, tarımdan afet yönetimine, insanlığın her alanda katettiği mesafenin temelinde bilim ve teknoloji vardır. Bilim ve teknolojideki ilerlemenin doğrudan yansıdığı en kritik alan ise şüphesiz uzaydır. Dolayısıyla bugün uzayda daha fazla yer edinmek, aslında yeryüzünde insanlığın hayatını daha güvenli, daha müreffeh ve daha sürdürülebilir hale getirmek anlamına geliyor. Kongre münasebetiyle yapılacak toplantı, görüşme, sunum ve istişarelerin bu minvalde ufkumuzu aydınlatan tartışmalara vesile olacağına inanıyor, değerli fikirleriyle kongreye katkı sunacak herkese teşekkür ediyorum” dedi.

“Türkiye, kendi uydusunu tasarlayan nadir ülkelerden biri”

Erdoğan, “Tarihten ilham alarak bugüne ve yarına nasıl yön verebileceğimizi, nasıl mührümüzü vurabileceğimizi, geleceğin dünyasında hak ettiğimiz yeri nasıl alabileceğimizi planlamanın çabasında olduk. Hedeflerimizi belirledik, kurumlarımızı güçlendirdik, insan kaynağımıza yatırım yaptık, sanayimizi harekete geçirdik, üniversitelerimizi ve araştırma altyapımızı destekledik. Türkiye’nin uzay yarışında geri kalmasına asla müsaade etmedik. Önümüze çıkan engellere ve zorluklara rağmen hamdolsun kısa sürede kayda değer mesafe aldık” diye konuştu.

Bir şeyi memnuniyetle ifade etmek istediğini dile getiren Erdoğan, bugün Türkiye’nin, kendi uydusunu tasarlayan, geliştiren, üreten, test eden ve uzayda işleten nadir ülkelerden biri olduğunu vurguladı.

Erdoğan, İMECE ile yüksek çözünürlüklü yer gözlem alanında önemli bir kabiliyet kazandıklarını kaydederek, “GÖKTÜRK uydularımızla ülkemizin uzaydan yer gözlem ve keşif kapasitesini artırdık. TÜRKSAT 5A ve TÜRKSAT 5B’yi başarıyla uzaya gönderdik. 2024 yılında ilk yerli ve milli haberleşme uydumuz TÜRKSAT 6A’yı uzaya fırlattık ve hizmete aldık. TÜRKSAT 6A, Türkiye’nin mühendislik kabiliyetini, sanayi altyapısını, insan kaynağını ve uzay teknolojilerindeki öz güvenini de teyit etmiştir.” ifadelerini kullandı.

“Biz daha büyük hedeflerin peşinden koşuyoruz”

“Burada şunun da altını çiziyorum. Bizim için uzay sadece uydulardan ibaret değildir.” diyen Erdoğan, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Uzay araştırmaları ve insanlı uzay faaliyetleri de Milli Uzay Programı’mızın önemli unsurları arasında yer alıyor. 2024 yılında Alper Gezeravcı’yı Uluslararası Uzay İstasyonu’na göndererek Cumhuriyet’imizin ilk insanlı uzay misyonunu gerçekleştirdik. Ardından Tuva Cihangir Atasever’in yörünge altı araştırma uçuşuyla mikro yer çekimi araştırmalarında yeni bir tecrübe kazandık. Bunlar ülkemiz için son derece anlamlı ama yeterli olmayan adımlardı. Biz daha büyük hedeflerin peşinden koşuyoruz. Elde ettiğimiz bu tecrübeyi çok daha yukarılara taşımanın gayreti içindeyiz. İnşallah Türkiye, insanlı uzay çalışmalarında daha nice görevi başarıyla gerçekleştirecek, nice bilim insanını, mühendisini ve astronotunu uzaya gönderecektir.”

Erdoğan, 2021 yılında açıklanan Milli Uzay Programı’nın en heyecan verici hedeflerinden birinin de Ay olduğunu aktardı.

Bundan 5 yıl önce programı açıklarken Ay’a gitme hedefi koyduklarını, bunu da milletle paylaştıklarını anımsatan Erdoğan, şunları kaydetti:

“Ufku dar, vizyonu sığ, muhayyilesi kıt kimi çevrelerin küçümseyici eleştirilerine muhatap olan iddiamızı hayalden çıkarıp attığımız adımlarla bugün somut bir programa dönüştürdük. Ay Araştırma Programı’mız kapsamında geliştirdiğimiz Ay Uzay Aracı’nın üretim, montaj ve entegrasyon faaliyetlerini tamamladık. Şimdi sistem seviyesi çevresel testlerimizi gerçekleştiriyoruz. Yaklaşık 3,5 ton ağırlığındaki Ay Uzay Aracı’mızın yüzde 80’in üzerinde yerlilik oranına sahip olması, bizim için ayrıca büyük bir gurur kaynağıdır. Daha da önemlisi İMECE ve TÜRKSAT 6A gibi projelerde kazandığımız mühendislik tecrübesini Ay görevimize aktarıyoruz. Yani her seferinde sıfırdan başlamıyor, bir önceki görevde kazandığımız bilgi ve tecrübeyi bir sonraki hedefimize taşıyoruz.”

“Uzay yarışı birkaç ülkenin kendi arasında yürüttüğü bir mücadele olamaz”

Cumhurbaşkanı Erdoğan, uzayda var olmak için yalnızca uydu üretmenin yetmeyeceğini, uzaya erişebilmenin de gerektiğini vurgulayarak, bu nedenle Milli Uzay Programı’yla uzaya erişim ve uzay limanı hedefini özel bir yere koyduklarını dile getirdi.

Türkiye’nin coğrafi şartlarını da dikkate alarak dost ve kardeş Somali ile uzay alanında tarihi bir işbirliğinin temellerini attıklarını ifade eden Erdoğan, şunları söyledi:

“Somali’de hayata geçireceğimiz uzay limanının inşa çalışmalarını başlattık. Bu stratejik projenin hayata geçirilmesi için çalışmalarımızı kararlılıkla sürdürüyoruz. Projemizle Türkiye’nin uzaya erişim kapasitesini geliştirme yanında, Afrika kıtasının uzay ekosisteminin gelişmesine de katkı sağlamayı hedefliyoruz. Bizim ilkemiz şudur, uzay yarışı birkaç ülkenin kendi arasında yürüttüğü bir mücadele olamaz. Böyle olmamalı, böyle görülmemelidir. Aynı şekilde uzay, önden gidenin el koyduğu bir ganimet de değildir. Özellikle uzayı silahlandırmak ve burayı silahlanma yarışının aracı haline getirmek fevkalade yanlıştır. Dahası tehlikelidir. İnsanlığın ortak geleceğine yönelik aleni bir tehdit oluşturmaktadır. Bunun son dönemde yaygınlık kazandığını görüyor ve doğru bulmuyoruz.”

Erdoğan, Türkiye olarak uzayın imkanlarından daha fazla ülkenin yararlanmasını istediklerini, daha fazla ülkenin bilim üretmesini, daha fazla gencin uzay teknolojilerine erişmesini, daha fazla girişimcinin küresel uzay ekonomisine katılmasını arzu ettiklerini belirterek, “Şurası bir gerçek ki uzay, teknolojik kapasitesi ne olursa olsun bir ülkenin tek başına şekillendirebileceği bir alan olmaktan çıkmış, ortak hedefler etrafında birlikte hareket etmeyi gerektiren küresel bir alana dönüşmüştür.” diye konuştu.

“En büyük gücümüz genç ve nitelikli insan kaynağımızdır”

Dünyanın dört bir yanından uzman isimleri bir araya getiren kongreyi ortak geleceği birlikte şekillendirmek açısından son derece kıymetli bulduğunu, uzayın geleceğinin aynı zamanda devletlerin, parlamentoların ve uluslararası kuruluşların ortaya koyacağı ortak iradeyle şekilleneceğini belirten Erdoğan, bu minvalde “Uzayda Barış İçin Antalya Deklarasyonu”nu imzalayan tüm katılımcılara teşekkür etti.

Erdoğan, henüz imzalamayanları da bu adımı atmaya davet ederek, şöyle devam etti:

“Bugün Türkiye’nin uzay alanındaki en büyük gücü sadece sahip olduğu uydular veya geliştirdiği teknolojiler değildir. En büyük gücümüz genç ve nitelikli insan kaynağımızdır. Mühendislerimizle, bilim insanlarımızla, girişimcilerimizle ve bunları aynı hedef etrafında buluşturan siyasi irademizle hedeflerimize doğru sağlam adımlarla ilerliyoruz. Cumartesi günü Türkiye’nin bu alanda hangi seviyeye ulaştığını bizzat gözlemleme imkanı bulduk. Nerede, Şanlıurfa ilimizde düzenlenen TEKNOFEST Güneydoğu’da farklı yaş gruplarından gençlerimizin heyecanına şahitlik ettim. 81 ilimizden ve dünyanın 97 ülkesinden 730 bini aşkın takımın başvurduğu bu muazzam teknoloji festivali gelecek adına umutlarımızı daha da artırdı. Umutlarını, heveslerini, iştiyaklarını kırmaya dönük her türlü kampanyaya rağmen TEKNOFEST kuşağı olarak yetişen pırıl pırıl gençlerimiz bugün, roketlerden uydulara, yapay zekadan uzay teknolojilerine kadar pek çok alanda dünyayla yarışan projeler geliştiriyor. İnşallah bu gençler bizim açtığımız yoldan ilerleyerek yarının astronotları, mühendisleri, bilim insanları ve uzay girişimcileri olacaklar. Milli Uzay Programımızın diğer hedeflerini onlar gerçeğe dönüştürecekler. Zengin bir tarihi birikim ve güçlü bir iradeyle yürüdüğümüz bu yolda daha katedecek çok mesafemiz var.”

“Türkiye’yi küresel uzay ekosisteminin güçlü ve saygın aktörlerinden biri haline getirene kadar hedefimizden sapmayacağız.” diyen Erdoğan, bu yolu tek başına değil, aynı ideallere inanan dostlarla yürümek istediklerini kaydetti.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, 77. Uluslararası Uzay Kongresi’nin bu ortak zemini büyütmek için çok anlamlı bir fırsat olduğuna inandığını dile getirerek, “Bu düşüncelerle kongremizin ülkelerimizle birlikte tüm insanlık için hayırlı sonuçlara vesile olmasını diliyorum.” ifadesini kullandı.