IMF’den Avrupa’ya tarihi uyarı: Devasa fatura kapıda

Uluslararası Para Fonu (IMF), Kıbrıs’ın Lefkoşa kentinde düzenlenen gayriresmi toplantıda bir araya gelen Avrupa Birliği (AB) maliye bakanlarına çok kritik bir uyarı raporu sundu.

Bakanların stratejik değerlendirmelerine zemin oluşturan raporda, mevcut ekonomi politikalarının aynen devam etmesi durumunda, ortalama bir Avrupa ülkesinin borç yükünün 2040 yılına kadar ulusal gelirinin yüzde 130’una ulaşacağı belirtildi.

IMF, mevcut “idare etme” yaklaşımının artık sınırlarına dayandığına vurgu yaptı.

IMF tarafından hazırlanan raporda, savunma harcamaları, enerji dönüşümü ve yaşlanan nüfusun getirdiği emeklilik yüklerinin AB bütçelerinde devasa kara delikler oluşturacağı aktarıldı. Bu karanlık senaryoyu engellemek adına 27 üye ülkeye acil yapısal reform çağrısı yapıldı.

IMF’nin krizden çıkış için sunduğu reçetede şu radikal adımlar öne çıktı:

İş Gücü ve Sermaye Mobilizasyonu: Vatandaşların blok içinde iş bulmak için daha rahat seyahat etmesi, şirketlerin istihdam yaratması teşvik edilmeli ve vatandaş birikimlerinin karlı yatırımlara dönüşmesi kolaylaştırılmalı.

Mevzuat ve Enerji Entegrasyonu: Ülkeden ülkeye değişen yasalar tek bir çatı altında toplanmalı ve AB enerji piyasaları tamamen entegre edilmeli.

Emeklilik Yaşının Yükseltilmesi: Yaşlanan nüfus yükünü hafifletmek adına emeklilik sistemleri reforme edilmeli ve emeklilik yaşı yukarı çekilmeli.

Devlet Garantileri: Düşük karbonlu ve iklim dirençli riskli projelere devlet garantisi verilerek özel sermayenin bu alanlara çekilmesi sağlanmalı.

IMF, inovasyon, enerji ve savunmanın “Avrupa’nın ortak kamusal malı” olarak kabul edilmesini ve bu harcamaların ortak borçlanma (ortak tahvil) yoluyla finanse edilmesini önerdi. Ancak bu öneri AB içinde derin bir çatlağı yeniden su yüzüne çıkardı.

İspanya, İtalya ve Fransa gibi borç yükü yüksek ülkeler ortak borçlanma fikrine sıcak bakarken Almanya ve bazı Kuzey Avrupa ülkeleri bu modele şiddetle karşı çıkıyor.

Euro Bölgesi maliye bakanları başkanı Kyriakos Pierrakakis konuya ilişkin yaptığı açıklamada “Bu alan görüş ayrılıklarının olduğu bir yer, ancak önümüzdeki aylarda bunu kesinlikle masaya yatırıp tartışacağız” ifadelerini kullandı.

IMF, reformlar hayata geçirilse bile birçok AB ülkesinin borçlarını düşürebilmek için bütçe disiplinine ve mali sıkılaşmaya göğüs germek zorunda kalacağını aktardı.

Hükümetlerin parça parça veya yüzeysel düzenlemelerle günü kurtaramayacağını belirten IMF, raporunu şu sert uyarıyla noktaladı:

“Birçok ülkenin şu ana kadar benimsediği ‘günü kurtarma’ (idare etme) yaklaşımı artık sınırlarına ulaşıyor. Artan harcama baskılarına yanıt vermek için daha stratejik bir tepki verilmesi elzemdir. Değişiklikleri parça parça yapmak veya yalnızca yüzeysel düzenlemelerle yetinmek muhtemelen yetersiz kalacaktır.”