Sel hep ‘götürürdü’, bu kez geldi, korudu: Roma öncesi tapınak bulundu

Yeni “Strada Regionale 10 Padana Inferiore” otoyolunun Borgo Veneto ve Carceri arasındaki bölümünde gerçekleştirilen teknik güvenlik ve mühimmat temizleme çalışmaları, tarihe ışık tutacak önemli bir keşfe ev sahipliği yaptı. Adige Nehri’nin antik dönemdeki taşkınlarıyla oluşan tortu tabakalarının altında, yüzyıllardır korunmuş bir dini merkez bulundu.

İtalya Arkeoloji, Güzel Sanatlar ve Peyzaj Müfettişliği koordinasyonunda yürütülen kazılarda, özellikle MÖ 5. ve 4. yüzyıllara tarihlenen taş öğeler dikkat çekiyor. Buluntular arasında, antik Veneti halkı tarafından kullanılan Venetik karakterlerle ve daha sonraki dönemlere ait Latince ile kazınmış yazıtlar yer alıyor.

Arkeologlar, “cippi” adı verilen küçük taş sütunların üzerindeki bu yazıların, bölgedeki tanrılara sunulan adakları ve dini ritüelleri belgelediğini belirtiyor. Bazı taşların üç yüzünde de işleme bulunması, bölgenin epigrafik açıdan eşsiz bir veri kaynağı olduğunu gösteriyor.

Kazı alanında yapılan incelemeler, bölgenin sadece bir geçiş noktası değil, yerleşik bir kült alanı olduğunu kanıtlayan dikdörtgen tapınak temellerini ortaya çıkardı. Yapılardan birinin, çevresi sütunlarla çevrili “peripteral” mimari modeline sahip olduğu tespit edildi.

Uzmanlar, sitenin Roma öncesi dönemden Roma hakimiyetine geçişte de önemini koruduğuna dair kanıtlar sundu. MS 1. yüzyıla tarihlenen bir zemin döşemesinde, eski dönemlere ait yazıtlı taşların “devşirme malzeme” olarak kullanıldığı görüldü. Bu durum, kutsal alanın yüzyıllar boyunca mimari ve kültürel dönüşümler geçirerek işlevini sürdürdüğünü gösteriyor.

Araştırmacılara göre, bölgedeki buluntuların günümüze kadar bu denli iyi korunmasının ana sebebi Adige Nehri’nin antik dönemde gerçekleştirdiği büyük bir sel felaketi. Nehrin taşıdığı mil, çakıl ve çamur tabakaları, yapıların üzerini bir mühür gibi kapatarak dış etkenlerden ve erozyondan korudu.

İtalyan yetkililer, kazıların bilimsel koordinasyon eşliğinde devam ettiğini bildirdi. Yazıtların tam deşifresi ve alanın mimari sınırlarının belirlenmesi için çalışmalar sürdürülürken, keşfin antik Veneti halkının sosyal organizasyonu ve dini pratikleri hakkında bilinmeyen pek çok noktayı aydınlatması bekleniyor.

Gelecekte inşa edilecek otoyolun altında kalan bu alan, modern altyapı çalışmalarının antik tarihi koruma ve keşfetme konusundaki önemini bir kez daha ortaya koydu.