Duyan sokak sokak keşfe çıktı: 3 milyon lira verilecek

Polonya Kültür ve Ulusal Miras Bakanlığı dedektör kullanıcılarının arama iznini kolaylaştırmak için Dijitalleşme Bakanlığı’yla ortak mobil uygulama projesi yürütüyor. 1 Ocak 2027’de erişime açılması planlanan sistem amatör arayıcıların bürokratik onay süreçlerini beklemeden bildirimde bulunup arama yapmasına olanak tanıyor.

13 Temmuz 2023 tarihli yasal düzenlemeye dayanan sistem Voyvoda Tarihi Eserler Koruyucusu’nun onay sürecini devre dışı bırakıyor. Yeni modele göre uygulama üzerinden bildirimde bulunan kullanıcılar doğrudan arama faaliyetine başlayabilecek.

Düzenleme kapsamında tarihi veya bilimsel değeri yüksek buluntuları bildiren kullanıcılara ödül verilmesi öngörülüyor. Standart ödül tutarı ortalama maaşın 25 katı olan yaklaşık 230 bin PLN (yaklaşık 2 milyon 900 bin lira) olarak belirlenirken istisnai durumlarda miktar 30 kata da çıkabiliyor. 

Bakanlığın 2024 yılı projeksiyonlarına göre ödül bütçesinin yıllık bazda 6,5 milyar PLN seviyesine ulaşabileceği hesaplanıyor.

Bakanlığın danışman organı konumundaki Ulusal Miras Enstitüsü ve çeşitli bilimsel çevreler uygulamanın tescilsiz alanlarda tahribata yol açabileceği uyarısı yaptı. Enstitü koruma kurullarının müdahale yetkisinin kısıtlanmasının ve maddi teşviklerin bilimsel metodoloji dışındaki arama faaliyetlerini artırabileceğini savundu. 

Kültür ve Ulusal Miras Bakanlığı yetkilileri mevcut metnin bir milletvekili teklifiyle oluştuğunu, arkeolojik varlıkların güvenliğini teminat altına alacak yeni yasal revizyonlar üzerinde çalışmaların devam ettiğini söyledi.