Cumhurbaşkanı Erdoğan, Kanada Başbakanı Mark Carney ile gerçekleştirdiği görüşmenin ardından, iki ülke arasındaki ticaret hacminin önce 5 milyar dolara, daha sonra 10 milyar dolara yükseltilmesinin amaçlandığını belirtti.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Kanada Başbakan’ı Mark Carney’i resmi törenle karşıladı. Ardından Erdoğan, Kanada Başbakanı Mark Carney ile ortak basın toplantısı düzenldi.
Cumhurbaşkanı Erdoğan ile Kanada Başbakanı Mark Carney, iki ülke arasındaki ilişkilerin stratejik ortaklık düzeyine yükseltilmesi konusunda anlaşmaya varıldığını belirtti. Serbest Ticaret Anlaşması görüşmelerinin gelecek ay başlatılması planlanırken, mevcut 3 milyar dolarlık ticaret hacminin önce 5 milyar dolara, ardından 10 milyar dolara ulaştırılması amaçlanıyor.
İşte Başkan Erdoğan’ın açıklamalarından satırbaşları:
“Kanada Başbakanı değerli dostum Mark Carney ve kıymetli heyetini bu tarihi dönemdeki ziyareti vesilesiyle Türkiye’de ağırlamaktan büyük bir memnuniyet duyuyorum. Bir kez de sizlerin huzurunda kendilerine ‘hoş geldiniz’ diyorum.
Sayın Başbakan’la bugünkü görüşmemizde ikili ilişkilerimizi etraflıca değerlendirdik. Bölgesel ve küresel meselelere değinme imkanı bulduk. Bu ziyaretin en somut çıktılarından birini hiç şüphesiz Kanada ile ilişkilerimizi stratejik ortaklık düzeyine yürütüyoruz.
Stratejik ortaklık kararımızın katkısıyla önümüzdeki dönemde enerji, ticaret, ulaştırma ve savunma sanayi gibi birçok alanda yeni projeleri hayata geçirmeye hedefliyoruz. Bu yönde atacağımız somut adımları içeren bir eylem planını da bugün kabul ettik.
Öncelikle ticaret ve yatırımların arttırılmasını teminen serbest ticaret anlaşması müzakerelerine yıl sonundan önce başlanmasını kararlaştırdık. Bu sürece paralel olarak ekonomi alanındaki ilişkilerimizi tüm boyutlarıyla ele almak üzere ortak ekonomik ve ticari komite dahil mevcut mekanizmaları daha etkin şekilde kullanacağız. Bu komitenin müteakip toplantısına iki bin yirmi yedi yılında bu defa özel sektörlerimizin de katılımıyla ev sahipliği yapacağız.
Türkiye-Kanada ticaret hacmini 10 milyar dolara çıkarmayı hedefliyoruz
Atacağımız bu adımlarla halen yaklaşık üç milyar dolar civarında seyreden ticaret hacmimizi ilk olarak beş milyara akabinde de on milyar dolara çıkarmayı temenni ediyoruz. Güncellenen hava ulaştırma anlaşmasıyla birlikte ülkelerimiz arasında doğrudan uçuşları yaklaşık iki katına çıkaracağız.
Bugün ayrıca üçüncü ülkelerde ortak yatırım fırsatlarını da değerlendirdik. Afrika’dan Latin Amerika’ya, Orta Asya’dan Uzak Doğu’ya kadar geniş bir coğrafyada önemli işbirliği fırsatlarının bulunduğuna inanıyoruz.
Türkiye ve Kanada Savunma Sanayisi ile nükleer enerjide yakın temasta
Yarın Türk Egzim Bank ile Kanada ihracatı geliştirme kurumu arasında imzalanacak mutabakat zaptının üçüncü ülkelerde ortak projelere vesile olmasını temenni ediyoruz. Kıymetli basın mensupları, malumunuz olduğu üzere Kanada’yla savunma sanayi ve nükleer enerji alanlarında yakın temas halindeyiz. Savunma sanayi işbirliğinin önemine vakıf iki müttefikiz.
Bunu son olarak Ankara’da yaptığımız NATO zirvesi sırasında da gördük. Biraz önce de savunma sektörü ortaklıkları mutabakat zaptına imzalar atıldı. Müttefiklerin savunma sanayilerine finansman sağlamak amacıyla Kanada öncülüğünde kurulmakta olan Savunma Güvenlik ve Dayanıklılık Bankası’nın savunma sanayi işbirliğimizi desteklemesini bekliyoruz. Enerji alanında madencilikten elenciye, kritik minerallerden nükleer enerjiye kadar geniş bir işbirliği alanı mevcut. Enerji bakanlıklarımız arasında kabul edilen enerji alanında işbirliğine dair ortak bildiri nükleer dahil bu alandaki ciddi potansiyele işaret ediyor.
Türkiye-Kanada ilişkilerinde tarihi bir adım attık
Bugün ayrıca Gazze, Ukrayna ve Körfez dahil birçok bölgesel gelişmeye ilişkin son gelişmeleri de değerlendirdik. gerek Ukrayna’da, gerek Körfez’de olsun diplomatik yöntemlerin kalıcı barışa giden yolu açmasını temenni ediyoruz. Bu noktada ortak görüşte olduğumuzu teyit ettik. Gazze’de ise Kanada’nın diğer bazı müttefiklerle birlikte istilacı yerleşimlere yönelik yaptırım adımlarını İsrail hükümetinin ihlallerinin caydırılması noktasında isabetli bir adım olarak görüyoruz. Bölgemizde barış ve istikrarın tesisi noktasında bu yöndeki tutumlarını sürdürmelerini temenni ediyoruz. Kıymetli basın mensupları bugün değerli dostum, Başbakan Carney ile ilişkilerimizin geleceğine yönelik tarihi bir adım attık. Çok geniş yelpazeye yayılan işbirliği potansiyelimizi gerçek anlamda hayata geçirmek için önemli bir süreci başlattık. İlişkilerimizi stratejik ortaklık düzeyine çıkarmamız kağıt üzerinde kalacak sembolik bir adım olmayacaktır. Bu konuda Sayın Carney’nin ekonomi alanındaki engin tecrübesi ve siyaset sahnesinde sergilediği sağduyulu ve dirayetli duruşla önemli rol oynayacağına inanıyorum.
Başbakan Carney’in açıklamalarından öne çıkanlar:
Hiçbir ülke elinde ne tür kaynaklar olursa olsun tek başına çok güçlü bir hale gelemez. En dirençli ülkeler birbirini tamamlayan güçlü yanları doğru ortaklarla harmanlayanlardır. Biz ortak güçlülüğünü, ortak dayanıklılığın peşindeyiz. O yüzden bugün Kanada güvenilir ortaklarla derin ortaklıklar kurmanın peşinde, karşılıklı olarak yeni fırsatlar yaratmanın peşinde Ve Türkiye bu açıdan istisnai bir ortak, çok dinamik bir piyasa ekonomisi, 85 milyon aşkın bir nüfusu var.
Türkiye ile stratejik ortaklık başlatıyoruz
Avrupa, Asya, Orta Doğu’nun tam ortasında ve 24 serbest ticaret anlaşmasına ulaşan bir ağı var. NATO’nun ikinci en büyük silahlı kuvvetlerine sahip ve en büyük silahlı kuvvetlerine sahip. yenilikçi, en hızla gelişen savunma sanayilerinden birine sahip. Geçtiğimiz yıllarda iki ülke arasındaki ticaret %50 arttı. Ancak Sayın Cumhurbaşkanı’nın bana ifade etmiş olduğu üzere ki ben de yürekten katılıyorum. Bu ancak potansiyelimizin çok çok küçük bir yüzdesi. Temmuz ayında NATO Zirvesi bağlamında bir araya geldiğimizde Serbest Ticaret Anlaşması’nın yönelik müzakereleri başlatma kararlılığını ifade ettik. ve yeni bir savunma işbirliği anlaşması imzaladık. Bugün bir adım daha atıyoruz, stratejik ortaklığımızı başlatıyoruz. Üç yıllık bir eylem planı da ortaya koyduğumuz bir plan. Bunun üç tane ayağı var. Öncelikle savunma ve yatırım, enerji ve halklar arası ilişkiler.
Dolayısıyla ticarette isterseniz başlayalım. Önümüzdeki ay müzakere ekiplerimiz burada Ankara’da serbest ticaret anlaşmasının ilk müzakere turu için bir araya gelecekler. Hedefimiz açık şirketlerin daha fazla refah sağlaması, halklarımızı kalkındırması, masrafların azaltılması, engellerin azaltılması, bilinçliklerin azaltılması ve şirketlerin ve yatırımcıların önünde her iki ülkede yeni kapıların açılması. Şirketlerimizi de birbirine yakınlaştırmaya devam ediyoruz ki ticaret ve yatırım alanında yeni imkanlar ortaya çıksın.
Türk Eximbank ve Kanada İhracat Ajansı’ndan üçüncü ülkelerde ortak proje anlaşması
Kanada’nın İhracat Kalkınma Geniştirme Ajansı ve Türk Exim Bank yeni bir anlaşma imzalayarak Kanadalı ve Türk firmaların üçüncü ülkelerde ortak projelerde iş birliği etmesine imkan tanıyacak. Enerji, altyapı, maden ve kritik mineraller alanlarında çalışmalar beraber yapılacak. Yarın İstanbul’da çeşitli şirket yöneticileriyle ve yatırımcılarla bir araya geleceğim ve önümüzdeki dönemde Bakan SIDU beraberinde bir ticaret ve yatırım heyetiyle Kanada’ya gelecek ki Kanada’lı şirketler Türkiye’deki bu fırsatlardan istifade edebilsin.
Daha tehlikeli, daha bölünmüş bir ülkede müttefikler birbirlerine güvenebilmeli. Bu ekipman, imkan ve birbirini savunma alanında geçerli ve güçlü yanlarımızın birbirini tamamladığını da unutmamalıyız. Bugünkü yeni savunma sanayi işbirliği anlaşması Kanada ve Türk şirketleri bir araya getirecek, işbirliğini yönlendirecek ve istihdam yaratacak, ihracat fırsatları yaratacak, vatandaşlarımızın güvenliğini arttıracak ve daha güçlü bir NATO ittifakına yol açacaktır. Bu iş birliği, güvenlik iş birliği çok derin. Zira Türkiye’nin nüfuzu çok geniş bir alana yayılıyor. G20’nin büyük bir ekonomisi, NATO içerisinde önemli bir müttefikimiz ve çok önemli roller oynuyor Türkiye dünyanın farklı bölgelerindeki en çetrefilli çatışmaların çözümü anlamında.
Türkiye ile Kanada Arasında Enerji İş Birliği İçin Büyük Potansiyel Var
Gazze’den tutun, Ukrayna’ya, İran’dan, Orta Doğu’ya gelen anlamında ve daha başka nice bölgelerine. Tabi güvenlik esas olarak enerjiye de dayanıyor. Kanada şu anda attığı adımlarla bir enerji süper gücü olma yolunda ilerliyor. Türkiye’nin ekonomisi hızla gelişen, büyüyen bir ekonomi ve Türkiye’nin enerji tedariğine ihtiyacı var ve bunun güvenilir bir kaynaktan gelmesi gerekiyor. Beraber yapabileceğimiz çok şey var. LNG’den nükleer teknolojiye, sivil teknolojilere, temiz enerjiye ve kritik minerallere üzerinde çalışabileceğimiz birçok konu var ki bu kritik mineraller yarının geleceğin ekonomisi.
Türkiye-Kanada arasında uçuş sayısı haftada 21’e çıkıyor
Bugün Enerji Bakanlarımız mutabık kaldılar, bir araya geldiler ve tüm bu alanlarda çalışacaklarını beyan ettiler. Sayın Cumhurbaşkanı, liderliğinizi tekrar saygıyla selamlıyorum. Özellikle COP31 bağlamında. COP31 çok iddialı ama bir o kadar da pragmatik bir yaklaşım benimsemiş durumda. Temiz enerjilerin geliştirilmesi ve atıkların azaltılması önemli konu başlıkları. Kanada’ya bu konularda bir ortak olarak güvenebilirsiniz. Dünya çapında iklim söz konusu olduğunda Kanada güvenilebilir bir ortaktır. En nihayetinde her ortaklığın temelinde insanlar vardır. Biz bugün hava taşımacılık anlaşması sayesinde yolcu uçuşlarını haftada 12 uçuştan 21’e arttıracağız. Kargo uçuşlarının önünde herhangi bir sınırı zaten yok. Daha da bunun üstüne çıkabileceğimizi de sanırım Sayın Cumhurbaşkanı ile değerlendirdik. Ailelerin seyahatleri kolaylaşacak, turistlerin hareketleri kolaylaşacak. Turistler ve iş insanlarının yeni pazarlar arayışında önü açılacak.