Büyük umut: Aşı başarılı oldu, belki de cilt kanseri tarihe karışacak

Moderna'nın cilt kanseri için geliştirdiği kişiye özel aşılar, en öldürücü ve yaygın kanserlerden biri olan melanomada ölüm oranlarını yüzde 42'ye kadar düşürdü. Eğer gerçek olursa, kansere karşı türünün ilk örneği olan bir aşımız olacak.

Bilim Teknoloji 23 Ekim 2026

Kansere karşı türünün ilk örneği olan bir aşı çok yakında hayatımıza girebilir.

İlaç üreticileri Merck ve Moderna, Perşembe günü melanoma (cilt kanseri) hastalarına uygulanan deneysel bir aşının merakla beklenen klinik test sonuçlarını açıkladı. The New York Times’daki habere göre, araştırma; tümörleri cerrahi müdahale ile alınan hastalar arasında aşıyı olanların, iki yıl içinde kanserin nüksetme veya ölüm riskinin aşı olmayanlara kıyasla %42 daha düşük olduğunu ortaya koydu.

Amerikan Kanser Araştırmaları Derneği Seçilmiş Başkanı Dr. Robert Vonderheide, “Herkes bunun melanoma hastalarını tedavi etmede yeni bir yol olacağı konusunda son derece umutlu” diyerek, çalışmada elde edilen sonuçların “en büyük kırılma noktalarımızla” aynı seviyede olduğunu sözlerine ekledi.

Sızıntı Sonrası Erken Açıklanan Sonuçlar

Araştırmanın bulguları planlanandan daha erken yayınlandı. Verilerin ilk kez Cumartesi günü Madrid’deki Avrupa Tıbbi Onkoloji Derneği Kongresi’nde sunulması hedefleniyordu; ancak bazı verilerin sızdırılmasının ardından şirketler bilgi ambargosunu kaldırmak zorunda kaldı. Sızıntı sonrası borsada Moderna hisselerinde patlama yaşandı.

Klinik çalışma; tümörleri ameliyatla alınan ve kanser hücrelerine saldırması için belirli bağışıklık hücrelerini serbest bırakan “pembrolizumab” (Keytruda) adlı immünoterapi ilacı verilen 1.137 melanoma hastasını kapsıyordu. Hastaların yaklaşık üçte ikisine rastgele yöntemle 9 doz halinde deneysel mRNA aşısı verilirken, diğer üçte birine ise plasebo uygulandı. Aşılar, hastanın tümörünün ürettiği belirli “neoantijenlere” (yeni proteinler) karşı bağışıklık yanıtını tetiklemek amacıyla 34 taneye kadar özel bileşen içerecek şekilde kişiye özel tasarlandı.

“Uzun Zamandır Kurulan Bir Hayaldi”

Çalışmaya katıldıktan iki yıl sonra, aşıyı alan hastaların kanserinin nüksetme veya daha da kötüsü vücuda yayılma olasılığının çok daha düşük olduğu görüldü.

Merck Onkoloji Klinik Geliştirme Başkanı Dr. Marjorie Green, “Vücudu kanseri tanıması ve onu yok etmesi için etkili bir şekilde bağışık hale getirdiniz. Bu uzun, çok uzun zamandır kurulan bir hayaldi” ifadesini kullandı. Dr. Green, şirketin yasal onay başvurularını olabildiğince hızlı bir şekilde ilerletmeyi planladığını belirtti.

Sınırlar ve Diğer Kanser Türleri İçin Gelecek Umutları

Ne mevcut melanoma çalışması ne de aynı aşının daha önceki Faz 2 çalışması, aşıyı alan grubun nihai olarak daha uzun yaşayıp yaşamadığını henüz kanıtlamadı. “Genel hayatta kalma” olarak adlandırılan bu ölçüt, bir kanser müdahalesinin gerçekten işe yarayıp yaramadığını belirlemede altın standart kabul ediliyor ve zaman zaman yasal onaylar için bir zorunluluk teşkil edebiliyor.

Bilim insanları benzer aşıları pankreas ve beyin kanseri gibi diğer birçok kanser türü için de inceliyor. Ancak bazı uzmanlar, immünoterapi yaklaşımlarına iyi yanıt verdiği bilinen melanomadaki bu başarının, bu tür tedavilere bu kadar iyi yanıt vermeyen diğer kanser türlerine uzanıp uzamayacağı konusunda temkinli yaklaşıyor.

10Haber bültenine üye olun, gündem özeti her sabah mailinize gelsin.