İnanılmaz barbarlık… Canan Tolon’un heykelleri gümrükte balyozla parçalandı

Ressam ve heykeltraş Canan Tolon’un Londra’daki sergisi için Türkiye’den gönderilen heykeller gümrükte balyozlarla parçalandı. Gümrükçüler, betondan yapılma heykellerin içinde ne olduğunu göremedikleri için bunları parçalamış. Yani uyuşturucu kaçakçılığı veya başka bir yasa dışı şeyden şüphelenilmiş ve sanat eserler bir daha geri dönmemek üzere yok edilmiş.

Konuyla ilgili olarak Instagram hesabından açıklama yapan Canan Tolon, X-ray cihazında içlerinin görünmemesi üzerine tamamen tahrip edilen eserlerin metal iskeletlerine de prosedür gerekçesiyle el konulduğunu söyledi.

25. Vehbi Koç Ödülü sahibi sanatçı, Instagram hesabında “Şüpheli diye Londra’ya sergime gidecek heykellerimi gümrükte balyozla parçaladılar. Metal armatürlere de prosedür gereği el koyuldu” açıklamasını paylaştı.

Tolon, T24’ten Faruk Ekici’ye yaptığı açıklamada ise “Çok fazla bilgiye sahip olmadığım için kimseyi de suçlamak istemiyorum. Yalnız ben de anlamış değilim. Türkiye’ye giren çıkan o kadar çok var ki, mermer, taş. Yani niçin buna böyle takıldılar, onu da anlamış değilim. Bulgaristan güzergâhından Londra’ya giden bir enstalasyondu. Bu da enstalasyonun üç parçasıydı. Yani bunları böyle sanki büyük bir zevkle içini göremedikleri için içini açmışlar” dedi.

Tolon’un Londra’daki Dirimart sergisine gönderdiği enstalasyonun üç parçası, Tolon’a aktarıldığına göre, X-ray taramasında içleri görülemediği için şüpheli bulunarak kırıldı.

Galeri, hasarı fotoğraflarla sanatçıya bildirdi. Heykel ve enstalasyonları tamamen yok edilen sanatçının aynı sergiye giden tuvalleri ise zarar görmedi.

Tolon, eserlerin demir iskeletlerinin korunmasını istediğini, ancak kendisine bunların da verilmediğini anlattı.

Olayın nerede ve kimin müdahalesiyle gerçekleştiği ise belirsiz. Tolon, fotoğraflardan birinde kapının üzerinde “T.C.” yazısını gördüğü için olayın Türkiye-Bulgaristan sınırında yaşandığını düşündüğünü söyledi.

Taşımayı hangi şirketin yaptığını, izlenen güzergâhı ve eserlerin sigortalı olup olmadığını bilmediğini belirtti.

Tolon, parçaların yıllardır elinde tuttuğu buluntu nesnelerden oluştuğunu ve Londra’daki kompozisyon için özellikle seçildiğini anlattı.

Galeri bunları Londra’da yeniden yapmayı önerse de sanatçıya göre böyle bir üretim, özgün buluntu nesnelerin yerini tutmaz. Tolon, kırılan işlerden birini daha önce Yapı Kredi Bankası’nda sergilediğini de belirtti.

Tolon, olayın sanat eseri taşımacılığındaki sorumlulukları gündeme getirdiğini düşünüyor.

Sanatçıların ve galerilerin eserleri kime teslim ettiklerini, taşımanın hangi güzergâhtan yapıldığını ve sigorta koşullarını bilmeleri gerektiğini vurguladı.

Sigorta için istenen fiyatın, bir parçanın serginin bütünü içindeki değerini yansıtmadığına dikkat çekti.

Yeterli bilgisi olmadan kimseyi suçlamak istemediğini söyleyen Tolon, serginin yine de gerçekleşeceğini ifade etti.