Muğla’nın Yatağan ilçesindeki Stratonikeia kalıntılarında keşfedilen eserlerde mali bir davayla ilgili belge bulundu.
Anadolu’da arkeologlar 1500 yıl önce bir vergi kaçakçılığı vakasına ölüm cezası istendiğini keşfetti.
Muğla’nın Yatağan ilçesindeki Stratonikeia kalıntılarında keşfedilen eserlerde mali bir davayla ilgili belge bulundu.
Milattan sonra (MS) 465 civarında Antik Romalı yetkililer, bazı memurları hakkında şikayet almaya başlamış. Konstantinopolis’teki (şimdiki İstanbul) imparatorluk hazinesine düşük rakamlar bildiren memurlar fazla parayı çalmış.
Durumun bir türlü önüne geçilemeyince Flavius Illus Pusaeus Dionysius adlı bir vali durumu incelemesi için özel elçi göndermiş.
MS 480’de vergi kaçakçılığının çözülmemesi halinde elçinin malının elinden alınacağına dair tehditte bulunmuş. Vali ayrıca bu dolandırıcılıktan suçlu bulunan herkesin idam edilmesini istemiş.
Polonya’daki Varşova Üniversitesi’nden Pawel Nowakowski’ye göre vergi kaçırma suçu için bu kadar sert önlemler alınmasının nedeni para kaybından öte şundan kaynaklanıyordu:
“Konu suçun büyüklüğünden çok imparatorluk iradesine karşı gelmekle ilgili… Bu bir tür isyan ya da imparatorun otoritesine hakaret.
İmparatorluk ailesinin mal varlığını suistimal eden memurlara bu kadar ağır ceza çıkmasının nedeni bu olmalı.”
Antik Roma İmparatorluğu döneminde resmi kararnameleri taşa kazımak, otoriteyi duyurmanın bir yoluymuş.
Dolayısıyla valinin vergi kaçıranlara idam cezası istemesinin işe yaradığına inanılıyor aksi takdirde valinin kararını duyuran bu yazıtın asla oyulup sergilenmeyeceği belirtiliyor.