İşimizden Nasıl Kopuyoruz?

Bir sabah uyanıp işe gitmek istememekle başlıyor. Önce pazartesileri sevmiyoruz. Sonra toplantıları. Sonra yöneticimizi. Sonra şirketi. Sonra yaptığımız işi. Ve bir gün kendimizi şu soruyu sorarken buluyoruz: ‘Ben burada ne yapıyorum?’

Oysa işe ilk başladığımızda böyle değildi. İşimize sıkı sıkı bağlıydık. Yapmak istediklerimiz vardı. Bir şeyler öğrenmek, üretmek, başarmak, para kazanmak, kendimizi göstermek, bir yere ait olmak… Belki de sadece iyi bir hayat kurmak.

Çünkü hayata bağlanmak için nedenlerimizin olması gerekiyor. O nedenleri bulmak için çabalamak, üretmeye devam etmek. Bağ kurmak, bağlanmak.

Ama kopmalar ve bırakmalar da işin diğer yüzü. Seçimler yapmak, daha iyisini aramak, acı verene ‘dur’ demek için zor tercihler yapmak.

Bugün iş hayatında bunu yapmak hiç kolay değil. İş bulmanın, iş değiştirmenin zor olduğu bir dönemde, insanın elindeki işi bırakması kolay mı?

Peki bizi işimize bağlayan ne? Maaş mı? Yönetici mi? Şirket kültürü mü? İnsanlar mı? Yaptığımız iş mi? Ya da bazen çok daha basit bir şey mi? ‘Ben artık burada kendim değilim.’

Geçenlerde bir arkadaşım anlattı. Annesine demans teşhisi konmuş. Çok sevdiği işini, arkadaşlarını, yıllardır kurduğu düzeni bırakıp annesinin yanına gitmiş.

Hayat bazen bizi işimizden koparıyor. Ama bazen de işimiz bizi kendimizden koparıyor.

‘Burası artık bana göre değil.’ ‘Hak ettiğim saygıyı görmüyorum.’ ‘Emeğimin karşılığını alamıyorum.’ ‘Başarılı olmak için değerlerime aykırı davranmam bekleniyor.’ ‘Burada kendime bir gelecek göremiyorum.’ ‘İş, hayatımın tamamını kaplamaya başladı.’ ‘Burada işi yapan değil, doğru insanlarla iyi ilişkisi olan yükseliyor.’

Ben gerçekten ne istiyorum?

Daha da güzeli;

‘Ben artık yeni bir şey denemek istiyorum.’

Bunların hepsi birer kopma nedeni.

Ben uzun yıllar sadece kurumsal hayatta çalıştım. Zaman içinde sadece yaptığımız işler değil, giydiğimiz kıyafetler, kullandığımız dil, girdiğimiz toplantılar, yaptığımız sunumlar, peşinden koştuğumuz hedefler, hatta kurduğumuz hayaller bile birbirine benzemeye başlayabiliyor.

Herkes müdür olmak istiyorsa müdür olmak. Herkes global bir şirkette çalışmak istiyorsa global bir şirkete girmek. Herkes daha fazla para istiyorsa daha fazla para istemek.

Peki ya ben?

Ben gerçekten ne istiyorum?

Bence asıl mesele burada başlıyor. Çünkü başkasının başarı tanımını kendi başarı tanımımız zannedersek, bir gün çok başarılı olup hiç mutlu olmayabiliriz.

Bu yüzden ben iş değiştirmeyi bir kaçış olarak görmüyorum. Daha çok ‘sürekli’ bir araştırma ve seçim süreci olarak görüyorum. Bunu yıllar içinde öğrendim.

Ben bir iş seçerken en çok değerlere bakıyorum. Güvenebiliyor muyum? Fikrimi söyleyebiliyor muyum? Dinleniyor muyum? Heyecan duyuyor muyum? İyi insanlarla mı çalışıyorum? Öğrenmeye devam ediyor muyum? Yaptığımız işin topluma ve ülkeye bir katkısı var mı?

Ve belki benim için en önemlisi:

Şirketin yaptığı işle gurur duyuyor muyum?

Sadece satış yapmak, büyümek, daha fazla kâr etmek benim için yeterli değil. Bağımsız hareket edebilmek, haksız rekabetin olmadığı bir ortamda çalışmak ve değerlerine inandığım bir yapının büyümesine katkı vermek de benim için önemli.

Bir başkası için iş güvencesi daha önemli olabilir. Bir başkası özgürlüğü, iyi bir yöneticiyi, aileye ayrılan zamanı, öğrenmeyi ya da statüyü önceliklendirebilir.

Doğru cevap yok. Doğru olan, sizin cevabınız.

Bunu biraz daha somutlaştırmak için küçük bir çalışma yapabilirsiniz. Mevcut şirketinizi listenin başına yazın. Yanına seçtiğiniz 4-5 şirketi ekleyin. Sizin için en önemli 5 kriteri belirleyin. Sonra her şirkete, her kriter için 10 üzerinden bir puan verin.

En iyisi o şirketin çalışanlarına sormak.

En doğru cevap şirketlerin web sitelerindne değil orayı her gün yaşayanda.

Bazen sonuç şaşırtıcı oluyor. Belki şu anda çalıştığınız yer, sandığınız kadar kötü değil. Belki de düşündüğünüzden çok daha kötü.

Gitme zamanı gelmiş.

Ama en azından bu kez kararı, başkalarının başarı tanımına göre değil, kendi önceliklerinize göre vermiş olursunuz.

Asıl kariyer planı burada başlıyor.

İstifa dilekçesinde değil.

CV’de değil.

Kariyerde en büyük risk yanlış işi yapmak değil.

Başkasının doğru işiyle kendi yanlış hayatını kurmak.